Enrolment camp for Aadhaar comes to Vijapur settlement as a result of VSSM’s request. …..

Dafer families with their Aadhaar cards

Aadhaar is a 12 digit individual identification number for the citizens of India. The governments are making it an essential identity proof, linking it to banks accounts, gas subsidies etc. etc. but for the citizens its a challenge to get through the enrolment process of getting this number. One is requires to queue up for hours together to get an entry number, then are required to queue again to complete the enrolment process. One is required to mark leave of absence at work. For the nomadic families and other marginalised communities like them  its a challenge because they have to give up their daily wage and if all in the family queue up the family wouldn’t  have any food in the evening. 

The Dafer, Saraniyaa etc. families staying in the  Vijapur settlement tried hard to get  enrolled for AAdhaar. Every day they would stand for hours in the queue but their turn just wouldn’t come. So after struggling for couple of days they gave up the idea of getting Aadhaar. 

The process of Aadhar card is going on in the Balghar (Bridge school)
 being run by VSSM

VSSM’s Tohid got a sense of the struggle these families faced  in enrolling for Aadhaar. He decided to speak to the Mamlatdar on the issue, requesting him to bring the enrolment unit to the settlement. “Decide on a date and let me know, will instruct my office staff to do the needful,” the Mamlatdar responded. As a result of the Aadhaar camp in the settlement applications for around 63 individuals were processed.

The residents of the settlement were amused by this  idea of an office coming to their settlement to process their applications and why wouldn’t they be amused as something like this was happening for the first time!!

It is because of the out of the box approach of our team members that work like these gets done. The VSSM team is a true asset to the organisation. Its their dedication and zeal that keeps the work happening. We are also thankful to the officials who trust us and respect our requests...

vssmની રજૂઆતથી વસાહતમાં જ આધારકાર્ડ માટેનો કેમ્પ યોજાયો.

વિજાપુરમાં રહેતાં વિચરતા સમુદાયના સરાણીયા, ડફેર વગેરે લોકો દરરોજ કાનોકાન વાત સાંભળે. આધારકાર્ડ  આપવાની કાર્યવાહી ચાલી રહી છે. રોજ સવારે કામ ધંધો પડતો મુકીને સવારે નંબરની ચિઠ્ઠી લઇ આવે. જે તારીખનો નંબર હોય ત્યારે કચેરીએ સજીધજીને આધારકાર્ડ મેળવવા પહોચી જાય. દિવસભર ઉભા રહીને ભૂખ્યા – તરસ્યા સાંજે નંબર લાગે નહિ એટલે ઘરે પાછા આવે. અંતે આધારકાર્ડ મેળવવાનું જ કેટલાકે માંડી વાળ્યું. 

vssm આ વિસ્તારમાં વિચરતા અને વિમુક્ત પરિવારોને નાગરિક તરીકેના તમામ અધિકાર મળે એ માટે પ્રયત્નશીલ છે. vssmના કાર્યકર તોહીદને વિચરતા પરિવારોને આધારકાર્ડ મેળવવામાં પડી રહેલી તકલીફ અંગે ખ્યાલ આવ્યો. તોહીદે મામલતદાર શ્રીને મળીને બધી વાત કરી. કામ ધંધો પડતો મૂકી આધારકાર્ડ મેળવવા આવતાં પારીવારોની મુશ્કેલી જણાવી અને એક ઉકેલ રૂપે વસાહતમાં જ આધારકાર્ડ માટે કેમ્પ ગોઠવવા વિનંતી કરી. સાહેબના ગળે પણ આ વાત ઉતરી એમણે તોહીદને કહ્યું, ‘તારીખ નક્કી કરો. હું સુચના આપું. છું’  તારીખ નક્કી થઇ અને કેમ્પ ગોઠવાયો. એક જ દિવસમાં ૬૩ આધાર કાર્ડ તૈયાર થયા. 

‘કચેરી આપણી વસતીમાં આવે અને આપણને આધારકાર્ડ આપે!’ આ વાતનું સમુદાયના લોકોને આજેય આશ્ચર્ય છે. આશ્ચર્ય થાય એ પણ સ્વાભાવિક છે કેમ કે આગાઉ આવું ક્યારેય બન્યું જ નહોતું. 

vssmના સમર્પિત નિષ્ઠાવાન કાર્યકરો અમારી મૂડી છે. જે વિચરતા સમુદાયના સર્વાંગી ઉત્કર્ષ માટે પ્રતિબદ્ધ છે અને એમની નિષ્ઠાના કારણે જ આ કામો થાય છે. અધિકારીગણ જેમને અમારામાં વિશ્વાસ છે એમનો આ તબક્કે આભાર માનીએ છીએ..

ફોટો ૧માં આધારકાર્ડ સાથે ડફેર પરિવારો.

ફોટો ૨માં vssm દ્વારા ચાલતા બાલઘરમાં આધારકાર્ડ કાઢવાની કામગીરી ચાલી રહી છે એ જોઈ શકાય છે 

VSSM presents the case of 40 nomadic families recently asked to vacate their settlement to the district collector……..

Nomadic families have been staying in absolutely inhumane conditions 

40 families of Vansfoda-Vanza, Devipujak, Saraniyaa, Nathbawa and Salat nomadic communities stay on the government wasteland of Rafadeshwar in Morbi. These families have been staying on this land for many years now. VSSM has ensured these families acquire Voter ID cards and Ration Cards and is now striving to get residential plots allotted to them. We have presented the case in the District Collectors office as-well, but no progress has been made in positive direction. On the contrary, the families recently received oral orders from Morbi police headquarters  to vacate the place an move to some place else. When VSSM’s Rameshbha and Kanubhai reached the police HQ to inquire further on the matter they came to know that the land has been accorded to government for their use hence, they have been asked to empty the place. 

Monsoon is just round the corner and asking the families to vacate  their homes at this juncture is unacceptable. Unless alternate residential facility is provided families can’t be asked to vacate says a High Court order which is also overruled in this matter. The VSSM team members have also met the District Collector with a letter requesting allotment of plots, we are still awaiting response to the request.  

As seen in the picture these nomadic families have been staying in absolutely inhumane conditions and yet such unexplainable delay is allotting plots, when the authorities are expected to show empathetic approach. 

Hope thousands of other similar families who are yearning for plots to build their dreams soon find their permanent address……...

વિચરતી જાતિના પરિવારોને જગ્યા ખાલી કરવાની મૌખિક સુચના સંદર્ભે vssm દ્વારા કલેકટર શ્રીને રજૂઆત કરવામાં આવી...

મોરબીના રફાળેશ્વરમાં વિચરતી જાતિના વાંસફોડા- વાંઝા, દેવીપૂજક, સરાણીયા, નાથબાવા તથા સલાટ સમુદાયના ૪૦ પરિવારો વર્ષોથી રહે છે. આ પરિવારો જે સરકારી ખરાબાની જમીન પર રહે છે ત્યાંના મતદારકાર્ડ અને રેશનકાર્ડ vssmની મદદથી આ પરિવારોને મળી ગયા છે. આ પરિવારોને રહેણાંક અર્થે પ્લોટ મળે એ માટે vssm દ્વારા કલેકટર કચેરીમાં રજૂઆત પણ કરવામાં આવી છે. પણ એ દિશામાં કોઈ કાર્યવાહી થઇ નથી.. તાજેતરમાં જ મોરબી પોલીસ મથકેથી આ પરિવારોને જમીન ખાલી કરીને બીજે જવાનો મૌખિક આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. આ સંદર્ભે vssmના કાર્યકર રમેશ અને કનુભાઈને જાણ થતાં તેઓ પોલીસ મથકે પહોચ્યાં અને એમને ખબર પડી કે, આ જગ્યા સરકારી હેતુસર નીમ કરી દેવામાં આવી છે અને એટલે આ જગ્યા ખાલી કરાવવાનો આદેશ પોલીસને આપવામાં આવ્યો છે.

વૈકલ્પિક જગ્યા આપ્યા વગર આમ ચોમાસામાં ગેરકાયદેસર વસવાટ હોય તો પણ કોઈ પરિવારને જગ્યા ખાલી ના કરાવી શકવાના કોર્ટના આદેશનું પણ ઉલ્લંઘન થઇ રહ્યું છે. કલેકટર શ્રીને વિચરતી જાતિના આ પરિવારોને રહેણાંક અર્થે સ્થાઈ જગ્યા આપવાના ઠરાવ મુજબ પ્લોટ આપવા વિનંતી કરતો પત્ર લખીને વિચરતી અને વિમુક્ત જાતિના પરિવારો સાથે vssmના કાર્યકરો મળ્યા પણ હજુ એ દિશામાં કોઈ કાર્યવાહી થઇ નથી.. 

સદીઓથી વીચરતું જીવન જીવતા આ પરિવારો જે અમાનવીય સ્થિતિમાં રહે છે એ ફોટોમાં જોઈ શકાય છે હવે એમને એક જગ્યાએ સ્થાઈ થવું છે પણ એમની વિટંબણા સમજી સામે ચાલીને એમના હિત માટે એમને સ્થાઈત્વ આપવામાં કોણ જાણે કેમ વિલંબ થઇ રહ્યો છે... વિચરતી અને વિમુક્ત જાતિના ઘર વિહોણા તમામ પરિવારોને ઝડપથી પોતાનું સરનામું મળે એ માટે સરકાર પણ સકારાત્મક રીતે વિચારે એવી પ્રાર્થના..

VSSM For Saraniyaa Families to get BPL Cards

VSSM’s efforts help 11 Saraniyaa families get BPL ration cards. 

VSSM' for Saraniyaa Families to Get BPL Ration Card

The 11 Saraniya families,  inspite of  staying for many years in Devpur village of Mehsana’s Vijapur block,   were refused entitlement to the village by the members of the privileged communities staying there. The Saraniyaa families, Nomadic Tribes had no documents or identity proofs. The issue had remained unresolved for quite  a long time. 

Once the families came in contact of Vicharta Samuday Samarthan Manch - VSSM, its team member Tohid pursued the matter, focusing his efforts on issuance of voter ID cards, first. There was a lot of opposition from the villagers, there came a period when the Saraniyaa families became so  fed up  they requested  Tohid to give up the efforts!! “No I can’t give it up, Voter ID cards are your right and you should be issued one,” was Tohid’s reply. Finally the cards were issued amidst lot of conflict with the villagers. 

VSSM' for Saraniyaa Families to Get BPL Ration Card

After the Voter ID cards it was turn to get the Ration Cards issued. “The living conditions of these Saranilya families entitles them to have a BPL ration card,” declared Tohid to the Mamlatdar. The officer was hesitant initially but he did start the process.  The opposition from the villagers was so much that Mamlatdar kept the matter under his charge. He was aware of the matter hence he called up the sarpanch to convey that he will be going ahead with the issuance of ration cards, “ I have received the applications for ration cards from the Saraniyaa families and I will be issuing them, its time you stop resisting the families and show some compassion towards the families,” was the Mamlatdar’s  instruction  to the villagers. All this was revealed by the  Deputy Sarpanch to Tohid and the Saraniyaa Familiess while giving the ration cards. “Normally no one dares to face our opposition, but you have been quite stubborn Tohidbhai. We are happy you did that and brought us to our senses, you can now apply for residential plots for these families and we will approve immediately.” said  Takhusinh, a prominent opposer of the Saraniyaa families. 

‘Miracles have began to happen now,’ feels  Tohid. 

The Ration cards distribution ceremony and the conditions under which the Saraniyaa families survive…..can be seen in the pictures.

vssmની મદદથી સરાણીયા પરિવારોને BPL રેશનકાર્ડ મળ્યાં

મહેસાણાના વિજાપુર તાલુકાના દેવપુરા ગામમાં ૧૧ સરાણીયા પરિવારો રહે. આ પરિવારો વર્ષોથી દેવપુરામાં ચોમાસુ રહેતાં હોવા છતાં આ ગામના આધાર પુરાવા મેળવવા એમના માટે મુશ્કેલ હતા. ગામલોકો આ પરિવારોને પુરાવા આપવાના વિરોધમાં એટલે એ દિશામાં કોઈ કામ થતું નહોતું. 

vssmના સંપર્કમાં આ પરિવારો આવ્યાં કાર્યકર તોહીદે એમને મતદારકાર્ડ મળે એ માટેની કામગીરી હાથ પર લીધી. ગામના લોકોએ વિરોધ પણ કર્યો.. એક વખતે તો સરાણીયા પરિવારોએ પણ ‘મતદારકાર્ડ નથી જોઈતા તોહીદભાઈ ગામ સાથેની આ માથાકૂટમાં ના પાડશો એમ કહી પણ દીધેલું.’ પણ તોહીદ કહે એમ, ‘આ તમારો અધિકાર છે અને એ તમને મળવો જોઈએ. ગામ ના પડે એ ચાલે નહિ.’ આખરે કાર્ડ મળ્યા. થોડી માથાકૂટ પણ થયેલી.

હવે વાત હતી રેશનકાર્ડની તોહીદે મામલતદાર શ્રીને કહ્યું, ‘આ પરિવારો જે સ્થિતિમાં રહે છે એ જોતા એમને BPL રેશનકાર્ડ મળવા જોઈએ’ મામલતદાર શ્રીને થોડી મીઠી મૂંઝવણ પણ ખરી પણ પછી એમણે કામગીરી આરંભી. ગામના વિરોધને એ બરાબર જાણે એટલે એમણે ગામના સરપંચને ફોન કર્યો અને કહ્યું, ‘સરાણીયાના રેશનકાર્ડ માટેના ફોર્મ મારી પાસે આવ્યાં છે.. હવે તમારો વિરોધ નહિ ચાલે હું કાર્ડ આપી દઈશ પણ પછી આ પરિવારો સાથે તમારે પ્રેમથી જ વર્તવાનું છે’ આ વિગતો તા.૭-૬-૧૫ના રોજ ૧૧માંથી ૮ પરિવારોને રેશનકાર્ડ આપતી વખતે ગામના ઉપસરપંચ શ્રીએ સરાણીયા પરિવારો અને તોહીદને કહી. તોહીદનો વિરોધ કરવાવાળા તખુસિંહે રેશનકાર્ડના વિતરણ વખતે તોહીદને કહ્યું, અમારા સામે કોઈ પડી ના શકે પણ તમે જબરી ઝીંક ઝીલી તોહીદભાઈ પણ સારું કર્યું અમારી મત મારી ગઈ હતી.. પણ હવે તમે આ પરિવારોને પ્લોટ મળે એ માટેની અરજી કરી દો અમે ઠરાવ આપી દઈશું.’ તોહીદ કહે છે એમ ચમત્કારો થાય છે.. 

ફોટોમાં રેશનકાર્ડ વિતરણ કરી રહેલાં ગામના આગેવાનો અને આ પરિવારો જે સ્થિતિમાં રહે છે ફોટોમાં પાછળ જોઈ શકાય છે 

Housing For Saraniyaa Families of Nagalpur Gujarat

A Nomads Saraniyaa Family of Nagalpur Gujarat

Poverty- the dictionary meaning of this word is - scarcity, dearth, neediness, hardship, destitution etc.etc., the opposite of this is wealth, abundance.  What if we said Poverty brings Abundance!! Abundance of pain, vulnerability, humiliation, insecurity, deprivation,dejection, rejection….millions of our fellow countrymen living under abject poverty are experiencing all of these and much, much more. Every sunrise poses a new challenge to these families and each day  they fight these challenges with all their might. Irrespective of their geography - whether they are urban or rural poor there is little difference between  the challenges they face which are getting the basic -food, water, shelter, clothing and most importantly livelihood/work. 

The opportunities of earning living in rural areas are shrinking continuously, forcing the villagers to migrate to towns and cities. Distress migration is the term used for these phenomenon. The nomadic communities migrate or wander as well but their wandering isn’t under any distress but a compulsion. The villagers have their home to go back to but the nomads have nowhere to go…… they survive on the wastelands and woods making homes from plastic and hay, taking care their dwelling do not sway and hinder others. No water, no power are the norms of such nomadic settlements. While availability of drinking water is impossible -sewage water passing by their homes is always possible.

An address, a home, a life more settled is all these communities  yearn for, as wandering isn’t as rewarding as it used to be. The dream of owning a home is hard to achieve even for those who aren’t marginalised so imagine the plight of people who have nothing. Even their earlier generations haven’t owned houses.The journey to attain this dream is so tiring and cumbersome that  their dream remains a dream.  

There is no doubt that the government is trying to help such families live in proper homes. But it isn’t doing enough- firstly,  the amount it gives is not enough to build a single room!! The authorities argue, "the poor population is so huge the government can’t  give to everyone!!” Really is this the answer we wound want to hear?? For the marginalised government is their parent, they look unto them, they want government to help them live a decent life, so when such statements come from the officials they are hard to digest. Why will the government not do, the population of poor isn’t that big!! Its the duty of the government and responsibility of the society to help the marginalised population. Such tasks can only  be achieved collectively and we cannot run away from this fact. The government allotting land and some financial support, the society contributing as well in attaining this dream and be part of the pleasures and pains of these communities  would be an ideal situation - well, we are talking IDEAL here and I know life is  anything but IDEAL……..Why not allow  them  the experience and joy of owning and living in a house that you and I have experienced!!!

The Saraniyaa families of Nagalpur have applied for residential plots since last two years. On 17th April their file was put into cold storage  saying there is no government wasteland in Nagalpur so the applications cannot be processed!! The families aren’t asking for land in Nagalpur. Give them land anywhere in surrounding villages and  they shall move - this is what they have been doing all their lives, right?? Give them an option atleast. Same has happened with the nomadic families living in Dethli village of Bechraji block. The application files are shelved and no options or alternates are offered!! And here we have hundreds of families hoping and waiting for the government to help them!!!

In the picture the families with letters of their applications being shelved and their current living conditions…...

આપણા દેશમાં તદન અમાનવીય પરિસ્થિતિમાં રહેતાં લોકોની સંખ્યાનો મને અંદાજો નથી પણ એક સામાન્ય સમજણ પ્રમાણે તેમની સંખ્યા અધધ કહી શક્યા એટલી તો નહિ જ હોવાનીને? ગામડાં છોડી રોજગારીની શોધમાં જેઓ શહેરમાં આવ્યા છે તેમની પાસે ગામડાંમાં પોતાનું કહી શકાય તેવું સરનામું, આધારો છે પરંતુ, વિચરતા પરિવારો તો સદીઓથી ફરતાં જ રહ્યા છે તેમનું મૂળ વતન પણ કોઈને ખબર નથી તેમને સ્થાઈ થવા આમ તો પ્રાથમિક સગવડ સાથેની જગ્યા કાયમ રહેવા માટે મળે તે ખુબ જરૂરી છે. આમ તો શહેર અને ગામડાં બન્નેમાં તેઓ વસે છે.

આ પરિવારો એમના આવાસો એવી જગ્યાએ બાંધે છે જ્યાં સમાજના અન્ય લોકોને વધારે પરેશાની ન થાય. આમ તો આવાસો કહેવા કે કેમ એ પણ પ્રશ્ન છે. પ્લાસ્ટિકનું મીણીયું, પૂંઠાની કે ઘાસની આડાશો. જેનાથી ઘરની દીવાલ હોવાનો અહેસાસ થાય. જેમાં લાઈટ, પાણીની સુવિધા ન હોય. ગટરનું પાણી બાજુમાંથી જતું હોય એવુયે બને. જયારે પીવાનાં પાણી માટે તો વલખાં જ મારવાના.

આવા બધા પરિવારો પોતાનું ઘર ઈચ્છે છે અને એ મેળવવા ખુબ મહેનત કરે છે. પણ એમનાં આશીયાનાની વ્યવસ્થામાં ખુબ સમય લાગી જાય છે? ક્યારેક માણસ થાકી જાય અને જિંદગી પૂરી થઇ જાય.. પણ ઘરનું સ્વપ્ન - સ્વપ્ન જ રહી જાય. સરકાર પ્રયત્ન કરે છે પણ જાણે બધે પહોચવું ના હોય એવો તકાજો થઇ રહેલો જોવા મળે છે. કેટલાક લોકો એવી દલીલ કરે છે કે, ‘કેટલા બધા માણસો છે સરકારે કેટલાનું કરવાનું?’ ત્યારે થાય સરકાર શું કામ ના કરે? અને માણસો એટલા બધા તો નથી જ! પણ પ્રશ્ન કરવાનો છે. વળી સરકારની જ બધી ફરજ છે એવું ક્યાં કહીયે છીએ ? સમાજ તરીકે આપણી પણ જવાબદારી છે.. સમાજ એ જવાબદારી વહન કરે એ માટે પણ સૌ પ્રયત્ન કરીએ.. 

પણ સમાજ અને સરકાર બંને એ દિશામાં વિચારે જ નહિ એ કેમ ચાલે. સરકાર પાસે જમીન છે અને એના ઉપર ઘર બાંધવા માર્યાદિત રકમ પણ આપે અને સમાજ ઘર બાંધવામાં થોડી મદદ કરે અને આ પરિવારો સાથે નાતો બાંધે એમનાં સુખ દુ:ખમાં ભાગીદાર બને તો ઉત્તમ સમાજની રચના થાય.. પણ આ આદર્શ પરિસ્થિતિ છે. જાણું છું ક્યારેક ઉઘાડી આંખે સ્વપ્ન જોવાનું કરતી હોવ એમ લાગે છે ...

પણ પોતાનું ઘર હોવાનું સુખ શું છે એ તમને અને મને સમજાય છે પણ આટલી સાદી વાત જેને સમજવાની છે એને એ સમજવામાં વર્ષો શાને લાગે છે.. સમજાતું નથી???

મહેસાણાના નાગલપુરમાં બે વર્ષથી જમીન માટે સરાણીયા પરિવારો માંગણી કરી રહ્યાં હતાં. તા.૧૭ એપ્રિલ ૨૦૧૫ના રોજ નાગલપુરમાં સરકારી પડતર જગ્યા નથી આથી પ્લોટ આપી શકાય એમ નથી એમ કહીને ફાઈલ દફતરે કરી દીધી. અમે નાગલપુરમાં જ જગ્યા નહોતી માંગી નાગલપુર આસપાસના કોઈ પણ ગામમાં જગ્યા મળે તો સરાણીયા પરિવારો લેવાના જ હતા પણ વિકલ્પ પણ ના આપ્યો.. આવું જ બેચરાજી તાલુકાના દેથલીમાં રહેતાં વિચરતા પરિવારોની દરખાસ્તનું પણ થયું. બધું દફતરે થતું જાય છે ..વિકલ્પો કોઈ બતાવતું નથી .. અને આ પરિવારો તો સરકાર સામે મીટ માંડીને બેઠા છે... 

ફોટોમાં અરજી દફતરે કર્યાનો પત્ર અને આ પરિવારો જે સ્થિતિમાં રહે છે એ જોઈ શકાય છે...