VardhanaMuwada Village Tackles Water Crisis Through Pond Restoration...

Mittal Patel worshiping rainwater

In VardhanaMuwada village of  Gandhinagar district, the water scarcity was so severe that it was hard to forget. There was a time when no family would agree to give their daughter in marriage because of the lack of water. Even when guests visited, the lady of the house would worry about water. During vacations, it was common for children not to visit relatives because of water issues.

When the government started supplying water to the village pond through the Narmada pipeline, the situation improved slightly. However, since the pond had not been desilted for years, the water did not seep into the ground as needed. VSSM, with financial support from Priya Rishi and Sunita Ben and the active participation of the villagers, deepened the pond.

This monsoon, the pond filled with both Narmada water and rainwater, immediately benefiting nearby farmers. Next to the pond is the farmland of farmer Mahendragriri from Jaliya Mata village. He said, “My borewell is 320 feet deep. Every year, I had to lower the pipe further. Now, because the pond was deepened and the water recharged, I get water at 280 feet. I had to remove three columns, but earlier I ran a 20 HP motor, and now a 15 HP motor is enough. The borewell is now working perfectly.”

This is a living example of how desilting and restoring a pond can solve water problems. Many may not believe that Gandhinagar district faces water issues, but statistical data shows that over 300 villages in the district struggle with water scarcity. According to the Central Government’s Groundwater Report (2022), nearly 65% of borewells in Gandhinagar district are now deeper than 300 feet, whereas 15 years ago the average depth was 120–150 feet. The district uses approximately 2,200 million cubic meters of water annually, while the natural recharge capacity is only 1,600 million cubic meters, creating an annual deficit of 600 million cubic meters.

The government is attempting to recharge these depleted ponds by filling them with water from the Narmada. At the local level, arrangements such as ponds, wells, and check dams are also needed to recharge rainwater effectively.

In many villages of Gandhinagar district, the government fills ponds with Narmada water, but all these ponds must be properly desilted first for effective recharge. Hopefully, the government will launch the Sujalam Sufalam campaign this January and involve organizations and people genuinely interested in public welfare.

Special thanks to Rishi, Sunita Ben, and the people of VardhanaMuwada village in Wardha for their efforts.

ગાંધીનગર જિલ્લાના વર્ધાના મુવાડા ગામે પાણીની કટોકટી ભૂલાય તેવી નહોતી. એક સમય ગામના છોકરાઓને લગ્ન માટે દિકરી આપવા કોઈ રાજી નહોતું. પાણીની અછત એટલે ઘરમાં મહેમાનો આવે તો પણ ઘરધણીને ચિંતા થાય. વેકેશનમાં ભાણેજીયા મામાના ઘરે ન આવવાના કિસ્સા અહીં સામાન્ય હતા.

સરકાર દ્વારા નર્મદા પાઈપલાઈન મારફતે ગામના તળાવમાં પાણી આપવાનું શરૂ થયું એટલે પરિસ્થિતિમાં થોડો સુધારો આવ્યો. તળાવ વર્ષોથી ગળાયેલું ન હોવાના કારણે પાણી જમીનમાં જોઈએ તેવું ઉતરતું નહોતું. VSSMએ પ્રિય ઋષી અને સુનિતાબેનની આર્થિક મદદથી અને ગ્રામજનોની ભાગીદારીથી તળાવ ઊંડુ કર્યું.

આ ચોમાસે નર્મદાના પાણીની સાથે સાથે વરસાદી પાણીથી તળાવ ભરાયું, જેના કારણે આસપાસના ખેડૂતોને તુરત જ લાભ થવા માંડ્યો. તળાવની બાજુમાં જાલિયાના મઠ ગામના ખેડૂત મહેન્દ્રગીરીની જમીન છે. એમણે જણાવ્યું કે, “મારો બોર 320 ફૂટનો. દર વર્ષે પાઈપ નીચે ઉતારવી પડતી. હવે તળાવ ખોદાવવાથી ને પાણી રીચાર્જના લીધે મને 280 ફૂટે પાણી મળવા માંડ્યું. મારે ત્રણ કોલમ બહાર કાઢવી પડી. પહેલા 20 હોર્સ પાવરની મોટર ચાલતી, હવે 15 હોર્સ પાવરની પૂરતી છે. બોર હવે સરસ રીતે ચાલે છે.”

તળાવનો જીર્ણોદ્ધાર કરીએ તો પાણીની સમસ્યાનો ઉકેલ આવે તેનું આ જીવંત ઉદાહરણ.  ગાંધીનગર જિલ્લામાં જળ સમસ્યા હોઈ શકે એ વાત કોઈના માનવામાં ન આવે પણ આંકડાકીય વિગતો તપાસીએ તો જિલ્લાના 300થી વધુ ગામોમાં પાણીની તંગીનો સામનો કરી રહ્યા છે. કેન્દ્ર સરકારના ગ્રાઉન્ડ વોટર રિપોર્ટ (2022) અનુસાર ગાંધીનગર જિલ્લાના લગભગ 65% બોરવેલ 300 ફૂટથી ઊંડા છે, જયારે 15 વર્ષ પહેલાં સરેરાશ 120–150 ફૂટે હતા. જિલ્લો દર વર્ષે અંદાજે 2,200 મિલિયન ક્યુબિક મીટર પાણીનો ઉપયોગ કરે છે, જયારે કુદરતી રિચાર્જ ક્ષમતા માત્ર 1,600 મિલિયન ક્યુબિક મીટર છે. એટલે દર વર્ષે પાણીના ખાલીપામાં 600 મિલિયન ક્યુબિક મીટરનો વધારો થાય છે. જો કે સરકાર મા રેવાનું પાણી તળાવોમાં નાખી આ ખાલી થયેલા તળને રીચાર્જ કરવા પ્રયત્નશીલ છે. સ્થાનિક સ્તરે તળાવ, કૂવો, ચેકડેમ વગેરે થકી વરસાદી પાણીના રિચાર્જની વ્યવસ્થાઓ પણ કરવી પડશે. 

ગાંધીનગર જિલ્લાના ઘણા ગામોમાં સરકાર નર્મદાના પાણીથી તળાવ ભરે પણ એ બધા તળાવો એક વખત સરખા ખોદાય તે જરૃરી. એ ખોદાશે તો પાણી રીચાર્જ થશે. આશા રાખીએ સરકાર આ વખતે સુજલામ સુફલામ અભિયાન જાન્યુઆરીથી શરૃ કરે ને સાચા અર્થમાં જેમને લોકોના ભલામાં રસ છે એવા લોકો- સંસ્થાઓને આ કાર્યમાં જોડે. 

ઋષી, સુનિતાબેન તેમજ વર્ધાના મુવાડાગામના લોકોનો ઘણો આભાર.

#mittalpatel #vssm #explorepage✨ #gujarat #enviroment #watermanagement

Mittal Patel with the villagers of Vardhana Muwada

Mittal Patel visits VardhanaMuwada lake filled with
rainwater

VardhanaMuwada lake filled with rainwater

VSSM initiated a water conservation in vardhana muvada village where the water situation is challenging to manage...

Mittal Patel performs rituals on the day lake excavating begans

Once the lake, which was once thriving with life, has dried up, the terrain, farming, cultural traditions, and the environment suffer significant decline. When the lake is filled with water, the soil remains lustrous, moist and fertile. Understanding this, our mission is to rejuvenate the lakes—Jal Mandirs. Since our campaign began in 2014, we have renovated 340 Jal Mandirs, and the mission continues to progress well.

Wardhana Muwada is a lovely village in the Gandhinagar district. However, water has vanished from the lower regions of this village, making it difficult to obtain drinking water. As a result, no one was willing to marry off their daughters to this village. Nephews also refused to visit their maternal uncles during vacations due to the water shortage. (Visiting and staying in maternal uncles' homes used to be a well-established tradition in villages many years ago.) 

Whenever water trucks were announced, both children and elders would rush to fetch water using whatever utensils they could find. Kalpeshbhai from the village recalls, "We would even fill the pot we used in the toilet. Women had to carry water pots on their heads from far-off places, which led to many women losing their hair." The water scarcity in the village resulted in tragic consequences.

Eventually, the government noticed the dire situation in this village. Gandhinagar's Dehgam had been classified as a dark zone, which refers to areas where water levels have reached dangerously low levels. In response, the government filled the lake in Wardhana Muwada with water from the Narmada River, alleviating the village's water scarcity issue. Once the lake was filled, the village dug a borewell nearby, bringing joy to the residents as they finally accessed drinking water. 

Although the village lake is large, it is not deep enough. If the lake were dug deeper, its capacity to hold water would increase. We began the deepening of the lake during the Diksha event for Sunitaben and Hrushi, with blessings from Pujya Hematnasuri Swarji Maharaj, who is beloved by the younger generation. The villagers also participated in this endeavor.

We organized a small gathering at the lake on the day we began excavating. The Gandhinagar MLA and local villagers were in attendance. As the lake deepens, its capacity for water retention will expand, allowing farmers to use the water for their crops for a longer period.

A great deal of energetic effort was contributed by our activists Tohidbhai and Maheshbhai in collaboration with village leader Kalpeshbhai.

VSSM is thrilled to initiate a water conservation mission across 34 talukas where the water situation is challenging to manage. 

We have resolved to construct 1,000 JalMandirs in the coming years. We pray that God fulfills our aspiration!

એક વખત જીવનથી ધબકતું તળાવ જ્યારે સુકાય ત્યારે વરસાદ, ખેતી, પરંપરા અને પર્યાવરણ પણ સુકાય છે.

તળાવ પાણીથી ભરેલા રહે તો જમીન પણ પાણીદાર રહે. અમે આ વાતને સમજીએ માટે જ જલ મંદિરના જીર્ણોદ્ધાર ના કામો કરીએ. 2014થી આરંભેલી આ ઝૂંબેશથી અત્યાર સુધી 340 જલમંદિરોનો જીર્ણોદ્ધાર કર્યો ને આ કાર્ય હજુ આગળ વધતું જ જાય છે.

ગાંધીનગરનું વર્ધાના મુવાડા. મજાનું ગામ. ધરતીકંપ પછી આ ગામના પેટાળમાંથી પાણી ગાયબ થઈ ગયું. પીવાના પાણી માટે તકલીફ પડે. પોતાની દીકરી આ ગામમાં આપવા કોઈ રાજી નહીં. તે ત્યાં સુધી કે વેકેશનમાં ભાણેજીયા મામાના ઘરે ન આવે.

પાણી આવ્યાની બૂમ પડે કે ઘરમાં નાના મોટા સૌ પાણી ભરવા બેસી જાય. ને જેટલા વાસણમાં ભરી શકાય એટલા વાસણમાં પાણી ભરી લે. ગામના કલ્પેશભાઈ કહે, "શૌચાલય જવા માટે વપરાતુ ડબલુ પણ અમે ભરી લઈએ. બહેનોના માથાના વાળ પાણી ઊંચકી ઊંચકીને જતા રહ્યા." ગામની પાણી પારાયણ બહુ મોટી.

ખેર સરકારનું ધ્યાન આ ગામ પર પડ્યું. જો કે ગાંધીનગરનું દેહગામ ડાર્કઝોન માં. ડાર્ક ઝોન એટલે જેના પેટાળ જોખમી સ્થિતિએ પહોંચ્યા છે તે વિસ્તાર.

સરકારે વર્ધાના મુવાડા ગામના તળાવમા મા નર્મદાના નીર નાંખ્યા. જેનાથી ગામને રાહત થઈ. તળાવ નજીક ગામે બોરવેલ કર્યોને હવે ગામને પીવના પાણીનું સુખ થયું. 

ગામનું તળાવ ઘણું મોટુ પણ એ બરાબર ઊંડુ નહીં.જો સરખુ ખોદય. ડેમ જેવું થાય તો પાણી ધારણ કરવાની ક્ષમતા વધી જાય. બસ અમે યુવા હૃદય સમ્રાટ પૂ. આચાર્યશ્રી હેમત્નસૂરી સ્વર્જી મહારાજના આશીર્વાદથી સુનિતાબેન અને ઋષિની દીક્ષા નિમિત્તે તેમજ ગ્રામજનોના સહયોગથી તળાવ ઊંડુ કરવાનું કાર્ય આરંભ્યું. 

તળાવ ખોદવાનું શરૃ કરવું હતું તે દિવસે તળાવમાં જ નાનકડો કાર્યક્રમ આયોજીત કર્યો. જેમાં ગાંધીનગરના ધારાસભ્ય શ્રી બલરાજસિંહ ચૌહાણ તેમજ ગ્રામજનો ખાસ ઉપસ્થિતિ રહ્યા. તળાવ ઊંડુ થતા એની જળ ધારણની ક્ષમતા વધશે. જેથી ખેડૂતો પણ ખેતીમાં પાણીનો લાંબા વખત સુધી ઉપયોગ કરી શકશે. 

અમારા કાર્યકર તોહીદભાઈ તેમજ મહેશભાઈની ગામના આગેવાન કલ્પેશભાઈ સાથે મળી તળાવ ઊંડુ થાય તે માટે ઘણી મહેતન..

પાણીની સ્થિતિ જ્યાં કપરી સ્થિતિ છે તેવા 34 તાલુકાઓમાંથી શક્યમાં જળસંચયના કાર્યો આરંભ્યાનો  VSSM ને આનંદ છે.

આવનારા વર્ષોમાં 1000 જલમંદિરોના નિર્માણનો સંકલ્પ છે. ઈશ્વર એ મનોરથ પૂર્ણ કરાવે તેવી અભ્યર્થના...

Lake deepening work starts

Water Management site

 The Gandhinagar MLA ,local villagers and Mittal Patel
 were in attendance at the lake 

We hope for greater awareness of the villagers and get the conservation of water work done in their respective villages...

Mittal Patel at gogapura watermanegement site

The significance of water is felt where there is scarcity. Recently I went to Dubai. I went for a Desert Safari & then bought 4 bottles of 500 ml of water. i had to shell out Rs 1,000 for 2 liters of water.It doesn't rain in Dubai so they have plants that desalinate sea water into drinking water. This is expensive. So they have understood the value of water.

We are blessed by nature with abundant rainfall. Even then by the time summer arrives we have scarcity of water. Water levels have fallen to dangerous levels. Especially in North Gujarat the condition is extremely worrisome.

We started water conservation work in North Gujarat.

This year we completed the digging of 250 lakes with the help of well-wishers who are associated with VSSM.  In the picture that you see , we completed the digging of a lake in  Gogapura in 2023. Fortunately the area had good rains and the lake filled up in time.

Respected Shri Ulhasbhai in memory of his father helped us in this work. What a wonderful homage to his dear father. This became possible because Shri Ulhasbhai is sympathetic to the work that we are doing.

The season for digging lakes is now over. The forthcoming season will start from January 2024. We expect that all villagers in the country rise and get the conservation of water work done in their respective villages. This will protect them from scarcity of water in future. 

We have set a target of 50 lakes for the next season. If we get cooperation from all concerned we will definitely accomplish this mission.

પાણીનું મહત્વ જ્યાં પાણીની મુશ્કેલી છે ત્યાં જઈએ તો વધારે સમજાય. હમણાં દુબઈ જવાનું થયું. રણ સફારી કરી એક દુકાનેથી પીવાના પાણીની 500 મી.લી.ની ચાર બોટલ લીધી. દુકાનદારને આ ચાર બોટલના 1000 રૃપિયા ચુકવ્યા. 

ત્યાં વરસાદ નહીંવત જેવો. દરિયાના પાણીમાંથી એ પીવાલયક પાણી બનાવે.

એટલે પાણીના મુલ્યને એ બરાબર સમજે છે.

આપણે ત્યાં કુદરતની રહેમ છે. વરસાદ મન મુકીને વરસે છતાં આપણા ત્યાં પણ ઉનાળો આવતા પાણીની મુશ્કેલીઓ સર્જાય. ભૂગર્ભજળ તો દેખીતી રીતે ભયંકર ઊંડા. ખાસ કરીને ઉત્તર ગુજરાતને સૌરાષ્ટ્રના કેટલાક વિસ્તારોમાં તો સ્થિતિ ચિંતા જનક છે.

અમે ઉત્તર ગુજરાતમાં જળસંચયના કાર્યો શરૃ કર્યા. 

250 તળાવો ગાળવાનો આંકડો આ વર્ષે સંસ્થા સાથે સંકળાયેલા સ્નહેજનોની મદદથી પૂર્ણ કર્યો. ફોટોમાં દેખાય એ ગોગાપુરાગામનું તળાવ અમે 2023માં ગળાવ્યું. ને વરસાદે જબરી રહેમ કરી તે સરસ ભરાયું. 

આદરણીય ઉલ્લાહસભાઈ પે માસ્ટરે તેમના પિતાની યાદમાં આ તળાવ ગળાવ્યું. કેવી સુંદર સ્મરણાંજલી. મુંબઈમાં રહેતા ઉલ્હાસભાઈની અમારા કાર્યો માટે લાગણી ઘણી માટે આ થઈ શક્યું. 

તળાવો ગળાવવાની આ સીઝન તો પુરી થઈ. આવતી સીઝન જાન્યુઆરી 2024 થી શરૃ થશે. એ વખતે દેશ આખાના ગ્રામજનો જાગે ને પોતાના ત્યાં પાણીના કાર્યો કરે જેથી ભવિષ્યને સુરક્ષીત કરી શકાય. અમે પણ આવતી સીઝનમાં 50 તળાવો કરવાનો લક્ષાંક નક્કી કર્યો છે. સૌ સહયોગ કરશે તો આ મનોરથ પણ પૂર્ણ થશે. 

#MittalPatel #vssm  #watermanagement #gujarat #bnaskantha #villagelife #careforvillage

Gogapura lake filled with rainwater

We at VSSM excavated a lake in Paldi Village of Banaskantha...

Mittal Patel visits Paldi lake site 

Men fell in love with stones and made beautiful statues & carvings out of it. Men's attention should fall on a particular thing and he will see an opportunity to create something useful & beautiful out of it. There are sadists & distortionists too who have created objects that cause destruction & loss of life. But fortunately the vast majority are creators who made this world a better place to live.

This creation is often out of necessity & sometimes to attain satisfaction & peace of mind.

For centuries, recognising the importance of preserving water led mankind to build wells & lakes. We have been preserving this from time to time.

However, it feels that since last few years men have disrupted the water conservation arrangements. With the result the water levels have gone down and even from such low levels we have removed a lot of water.

To correct this, we have been working in North Gujarat to desilt and excavate the lakes. Since last 7 to 8 years we have been building & desilting lakes. Till now we have built 250 lakes. This was possible because several people joined hands with us.

We at VSSM excavated a lake in Paldi Village of Banaskantha. The entire responsibility of lifting the soil was taken by the villagers. Pralin Public Charitable Trust helped us to excavate. We are extremely grateful to Pralin Public Charitable Trust for helping us in this noble cause which helps preserve lives of people.

Many years ago villagers used lake water only for drinking purposes. Then borewell technology was invented and lakes became not so important. In Paldi village due to indiscriminate use of borewell, the water levels fell to 1100 feet. Villagers realised that water has to percolate inside the land. Else no farming or animal husbandry would be possible. With the support of villagers we desilted the lake. Fortunately raingods blessed and today the lake is full of water again. If there will be intermittent rain , the lake will fill thrice which will help the water levels to rise. 

In 2024 we intend to desilt and excavate 50 such lakes. For that villagers and donors support is required. 

Our team in Banaskantha is very active in locating the villages that need lakes.  We are thankful to Naranbhai, Hareshbhai, Maheshbhai, Ishwarbhai, Ratnabhai & others for their dedicated efforts.

માણસને પથ્થર સાથે પ્રેેમ થયો એટલે એણે શીલ્પનું નિર્માણ કર્યું. બસ માણસનું કોઈ ચીજ પર ધ્યાન પડવું જોઈએ. એમાંથી એ સંભાવનાઓ શોધી કાઢે છે અને કાંઈક નવીનતમ ચીજોનું નિર્માણ કરે છે. હા વિકૃતીવાળા માણસો પણ આ દુનિયામાં છે જેનું ધ્યાન પડે તો વિનાશ સર્જે એવી ચીજોનું નિર્માણ પણ કરે.. જો કે મોટાભાગના તો સર્જન જ કરે. 

આ સર્જન ક્યાંક જરૃરિયાત પ્રમાણે હોય ક્યાં મનને ટાઢક થાય એ માટે પણ હોય. 

માણસે પાણીની જરૃરિયાતને ધ્યાનમાં લઈને તળાવ, કૂવા, વાવ વગેરેનું નિર્માણ સદીઓ પહેલાં કર્યું. આપણે એ બધુ જાળવવાનું પણ વખતો વખત કરતા આવ્યા.

પણ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી પાણીના બચાવ માટેની આ પરંપરાગત વ્યવસ્થાઓ ખોરવાઈ હોય એવું લાગે. એટલે જ પાણીના તળ દિવસે દિવસે નીચે ગયા.

વળી અમાપ પાણી કાઢવાનું આપણે ઘણું કર્યું. 

ઉત્તર ગુજરાતમાં અમે તળાવો ઊંડા કરવાનું કરીએ. છેલ્લા સાત આઠ વર્ષથી અમે જલમંદિર નિર્માણ કાર્યમાં પ્રવૃત. અત્યાર સુધી 250 તળાવો પૂર્ણ કર્યા. આ બધુ ઘણા સ્વજનો સાથે આવ્યા માટે થઈ શક્યું.

બનાસકાંઠાના પાલડીનું તળાવ VSSM ગાળ્યું. માટી ઉપાડવાનું કામ ગામલોકોએ કર્યું અને ખોદકામ માટે અમને પ્રાલીન પબ્લીક ચેરીટેબલ ટ્રસ્ટે મદદ કરી. સમગ્ર જીવસૃષ્ટિને જીવંત રાખનાર પાણીના કાર્યમાં મદદ કરનાર ટ્રસ્ટના અમે સૌ ઋણી રહીશું.

વર્ષો પહેલાં પાલડીના આ તળાવનું પાણી ગામલોકો પીવા માટે આબાધીત રાખતા. પછી બોરવેલની ટેકનોલોજી આવી અને તળાવની જરૃરિયાત ન રહી. બોરવેલથી તળમાંથી સતત પાણી ખેંચવાના લીધે આજે પાલડીના તળ 1100 ફૂટથી વધુ ઊંડે ગયા. હવે ગામલોકોને સમજાયું કે પાણીને જમીનમાં ઉતારવું પડશે નહીં તો ખેતી કે પશુપાલન કશું નહીં થાય અને બસ ગામના સહયોગથી આ તળાવ ગાળવાનું થયું. મેઘરાજાએ મહેર કરીને તળાવ સરસ ભરાયું. હજુ વરસાદ પોરો ખાતો ખાતો આવે તો તળાવ આ સીઝનમાં ત્રણેક વખત ભરાય તો ભૂર્ગભજળમાં ઘણો ફાયદો થાય. 

આવતા વર્ષે  એટલે 2024માં 50 તળાવો ગાળવાની ભાવના છે. બસ સમાજ સાથે આવે એમ ઈચ્છીએ..

અમારી બનાસકાંઠાની ટીમ આ કાર્યમાં સખત સક્રિય આ ગામો શોધવાનું તેમના થકી જ થાય. આભાર નારણભાઈ, હરેશભાઈ, મહેશભાઈ, ઈશ્વરભાઈ, રત્નાભાઈ ને અન્ય સૌ ટીમનો..

#MittalPatel #vssm #watermanagement #lakedeep #savewater #savewatersavefuture #savewatersaveearth

Mittal Patel with VSSM team and others at Paldi water
management site

Lake before deepening

Raingods blessed and today the lake is full of water again.

Mittal Patel at Paldi Water management site

It was a joy to witness it fill up to the brim...

Mittal Patel with the villagers, sarpanch and farmers at
water management site

"This Cyclone has caused much destruction. Fortunately, it also brought rain. We wait for rain like we wait for God. In Banaskantha it rains once in 2 - 3 years. This year in June itself our lake is full." A villager in

Baloghar said this. We all have heard about the damage a cyclone can cause. However, if there is no water how will life survive? Farmers of Banaskantha know this.  The tragedy of the cyclone was mitigated by the rain that blessed the village.

The farmers always used to tell me  that our Banaskantha district needs floods. I always used to tell them not to mention floods as it can cause tremendous damage. The villagers would say the loss would be compensated by lakes getting full with water. With water levels receding to 800-1200 feet below, villagers are finding cyclones & floods also beneficial.  In 2015 & in 2017 Banaskantha had floods but then the villagers were not equipped with storage facilities.

When we at VSSM  initiated the mission of excavating the lakes, the villagers were not supportive at all. They did not want to partner with us. However since the last 7 years the situation has changed for the better. . Villagers on their own have started the work of deepening the lakes. Many lakes in the District are now ready to accept more water.  VSSM has worked on over 250 water reservoirs.

I Wish this year the rain fall is steady over a long period of time so that water can go deeper inside the soil. 

In the photograph that you see are two lakes of which one is done with the help of Star Chemicals and the other is with the help of Inter Gold Diamond Pvt Ltd . Both the lakes are full with water. Since this region does not get the benefit of Narmada water, lakes are their only saviours.

We pray that nature will be kind to the villagers. We are thankful to the villagers and both the companies. With their help the lakes will remain full of water.

'આ વાવાઝોડુ માર બેટુ નુકશોની ઘણું કરીન જ્યું. પણ વરસાદેય આલીન જ્યું. વરસાદની અમે ભગવોન ઘોડે વાટ જોઈએ. ઓમેય બનાસકોઠામાં જોવ એવો વરસાદ બે તૈઈણ વરસે એક ફેરા પડ. આ વરસે તો જુનમોં જ આ વાવાઝોડાના પરતાપે અમાર ગોમનું તળાવ ભરઈ જ્યું.'

બલોઘરગામના એક ખેડૂતની આ વાત. વાવઝોડાની નુકશાની ખેડુત અને આપણે સૌ જાણીયે. પણ પાણી નહીં હોય તો જીવાશે કેમના એ બનાસકાંઠાના અમુક વિસ્તારના ખેડૂતો બરાબર જાણે એટલે ખેડૂતે વાવાઝોડના દુઃખની સાથે આવેલા વરસાદના વધામણા આપ્યા.

આમ તો ઘણી વખત ખેડૂતો કહેતા, બેન આપણા વિસ્તાર(બનાસકાંઠા)માં એક પુરની જરૃર છે. એમના મોંઢા આ સાંભળુ ત્યારે કહુ, એવું ન બોલાય. નુકશાન કેટલું થાય? ત્યારે એ લોકો કહે, નુકશાન તો બરાબર પણ તળ તો ભરાય.

800 થી 1200 ફૂટ ભૂગર્ભજળ પહોંચ્યા છે એટલે ખેડૂતોને વાવાઝોડા અને પુરેય સારા લાગે છે. કારણ એમાં પાણી મળે છે. આમ તો પુર 2015 અને 2017માંય બનાસકાંઠામાં આવ્યું પણ એ વખતે ખેડૂતોએ પોતાના પાણી ભરવા માટેના વાસણો સાબદા નહોતા રાખ્યા. 

અમે જ્યારે આ વિસ્તારમાં તળાવ ગળાવવાની ઝૂંબેશ ઉપાડી ત્યારે કોઈને તળાવ ગળાવવું નહોતું. ભાગીદારી તો કરવી જ નહોતી. પણ છેલ્લા સાતેક વર્ષની સતત મહેનતથી આજે સ્થિતિ બદલાઈ છે. લોકો હવે સ્વયંમ તળાવ ગળાવે છે. ઘણી સંસ્થાઓ પણ તળાવના કાર્યો કરવા માંડી છે. એટલે ઘણા ગામોમાં પાણીના વાસણો એટલે કે તળાવો સાબદા થઈ ગયા છે. VSSM એ પોતે પણ 250 તળાવ ગાળ્યા છે.

બસ આ વર્ષે હવે કુદરતી કોઈ જ હોનારત વગર મેઘરાજા મહેર કરે એમ ઈચ્છીએ એ પણ સતત કરતા ખમૈયા કરતા કરતા આવે તો વધારે સારુ જેથી તળાવમાં ભરાયેલા પાણી જમીનમાં ઉતરતા જાય.

ફોટોમાં દેખાય એ બલોઘણના બે તળાવ જેમાંનું એક અમે સ્ટાર કેમીકલ્સ.ની મદદથી અને બીજુ ઈન્ડર ગોલ્ડ ડાયમન્ડ પ્રા.લી.ની મદદથી ખોદ્યું. બેય તળાવ સરસ ભરાયા. આ ગામને આમ તો વિસ્તારને નર્મદા કેનાલનો લાભ નથી મળતો એમના માટે તળાવો જ એમના ઉદ્ધારક.. 

કુદરત જળવિહોણા વિસ્તારોમાં મહેર કરે તેવી પ્રાર્થના ને ગ્રામજનો તેમજ બંને કંપનીઓનો આભાર. તેમની મદદથી બલોઘણના તળ પાણીવાળા થશે.. 

#MittalPatel #vssm #watermanagement #biporjoycyclone #waterrecharge #lakeview

Ongoing Balodhar 01 lake deepening site

The Balodhar 01 lake VSSM deepened fill up with rainwater

Balodhar 02 lake after digging

The Balodhar 02 lake VSSM deepened fill up with rainwater

VSSM wants to curtain the distress migration from this region...

Mittal Patel visits water management site

 If you wish to know water's actual value, ask those with the least access to it!

This statement often falls to our ears, but we got to experience it recently in Poshina.

We were in Poshina block's Chochar village; we met 4-5 men sitting in Rameshbhai's front yard as we walked across his house. VSSM has taken up deepening a  lake in the village and asked if it would benefit them, "if the lake is cleaned and deepened, it will hold more water, and we will experience some water relief. At present, we leave the village as soon as the winters are over. We are here for a ceremony we had to attend here in the village; otherwise, we work as agricultural laborers in Banaskantha,  Patan, Mehsana etc. Some go to work in stone quarries; who wants to leave home in search of work? But this place does not have water; hence we have no choice."

Poshina is a rain-rich region, but the reservoirs to hold all that rainwater need to be improved. As a result, the region experiences a water crisis once the rain waters have been used. It is also a hilly region; hence the check-dams are filled with mud that has been washed away from the hills or were broken,  as everywhere else, the lakes had ceased to exist. If intense efforts to conserve water were to be implemented in this region, it would bring lot of relief to its inhabitants.

The farmers here have small land holdings and engage in terrace farming, the wells help irrigate their small farms. But the wells also dry up, and irrigating the farms becomes challenging. As a result of the lack of water, they also do not undertake cattle farming. If the upkeeping of check dams and lakes happens, they would hold water and help recharge the wells.

We discussed all of these while walking to the lake site and held a small meeting there where people requested support to dredge the wells. They wanted to increase the depth of the wells to increase their water-holding capacity. If there is water, it will provide better opportunities for farming. VSSM agreed to support the efforts.

Respected Pratulbhai Shroff – Dr. K R Shroff Foundation and VSSM work in partnership in Poshina. The team of the Shroff Foundation and VSSM's Tohid work hard in the region. This year they have identified  25 lake sites for deepening in the region.

Our state minister, Respected Shri  Rushikeshbhai Patel, helped with the deepening of these lakes under Sujalm Sufalam Scheme hence the project received aid from the government, while Dr K R Shroff Foundation supported the balance amount.

We want to curtain the distress migration from this region, and we will strive to make that happen.

જ્યાં નથી ત્યાં પુછો પાણીની શું કિંમત છે?

આ વાક્ય વારંવાર સાંભળવામાં આવે પણ હમણાં સાબરકાંઠાના પોશીનામાં આ વાક્યને બરાબર અનુભવ્યું.

પોશિના તાલુાકના છોછરગામના રમેશભાઈના ઘર પાસેથી અમે પસાર થયા. એમના ઘરના આંગણામાં ચાર પાંચ પુરુષો બેઠેલા. અમે આ ગામમાં તળાવ ગળાવી રહ્યા હતા. તળાવથી એમને લાભ થશે કે કેમ તે અંગે પુછ્યું, તો કહે, 'તળાવ થાય, પાણી ભરાય તો અમને હખ થઈ જાય. હાલ તો શિયાળો ઉતરતા અમે ગામ છોડી ભાગી જઈએ. આ ગામમાં પ્રસંગ હતો એટલે આવ્યો. બાકી બનાસકાંઠા, પાટણ મહેસાણા બાજરી વાઢવા કે જે મળે તે ખેતમજૂરી કરવા ભાગી જઈએ. કેટલાક પથ્થરની ગાડીઓ ભરાવવા જાય. ઘર છોડી ભાગવું કોને ગમે? પણ અહીંયા પાણી નથી. એટલે મજબૂરીના માર્યા જઈએ.'

પોશીના વિસ્તારમાં વરસાદ સારો પડે.પણ વરસાદી પાણી સંગ્રહ કરવાના જલસ્ત્રોતો બહુ ઊંડા નહીં એટલે આ બધી મુશ્કેલીઓ. પહાડી વિસ્તાર ચેકડેમ પણ માટીથી ભરાઈ ગયેલા. ક્યાંક તૂટેલા પણ ખરા અને તળાવો તો તળાવ જેવા દેખાય જ નહીં. પણ આ વિસ્તારમાં સઘન કામગીરી પાણીને લઈને કરવામાં આવે અને બારે મહિના પાણી મળી રહે તો લોકોને ઘણી રાહત થઈ જાય. 

લોકો પાસે નાની નાની જમીન, પહાડમાં થાય તેવી ઢોળાવવાળી ખેતી કરે. કૂવાથી પીયત કરે. પણ કૂવામાં હોય તો અવાડામાં આવે ને? કૂવામાં પાણી જ ન હોય તો ખેતરમાં પિયત ક્યાંથી થાય. ઢોરને કેવી રીતે પીવડાવે.  જો તળાવો, ચેકડેેમ બરાબર સાફ, ગળાયેલા હોય તો વરસાદી પાણી એમાં બરાબર ભરાય ને એના લીધે લોકોના કૂવા પણ રીચાર્જ થાય. 

આ બધી વાતો કરતા કરતા રમેશભાઈ, સાહેબાભાઈ સાથે અમે તળાવ ગળાઈ રહ્યું હતું તે સ્થળે પહોંચ્યા. ને ત્યાં પાછી એક બેઠક કરી લોકોએ પોતાના કૂવા ગાળવા મદદ કરવા વિનંતી કરી. જો કૂવો વધારે ઊંડો હોય તો પાણી વધારે સમય રહે ને ખેતી, પશુપાલન થાય. માટે આકાર્યમાં પણ મદદ કરવાનું નક્કી કર્યું. 

પોશિનામાં આદરણીય પ્રતુલભાઈ શ્રોફ - ડો. કે.આર.શ્રોફ ફાઉન્ડેશન અને VSSM ભગીની સંસ્થાની જેેમ કામ કરે. ડો.કે.આર.શ્રોફ ફાઉન્ડેશનની ટીમ અને VSSM ના કાર્યકર તોહીદ ટૂંકમાં બધાની જબરી મહેનત એ લોકોએ જ આ વર્ષે 25 તળાવ કરવાની જગ્યાઓ શોધી.

આદરણીય ઋષીકેશભાઈ પેટલ. માનનીય મંત્રી શ્રી એમણે આ તળાવો સુજલામ સુફલામ અભીયાન અંતર્ગત ગળાય તે માટે મદદ કરી. સરકારના પૈસા સિવાયના પૈસા Dr K R Shroff Foundation એ આપ્યા. આમ સૌના સહિયારા પ્રયાસથી સુંદર કામ થઈ રહ્યું છે....

આ વિસ્તારના લોકો સ્થળાંતર કરતા અટકે એ અમારો આશય. બસ એ આશય પુર્ણ થાય તે માટે મથીશું. 

#MittalPatel #drkrshrofffoundation #VSSM  #watermanagement

Mittal Patel with Rameshbhai and others discusses water
management

Mittal Patel with villagers and community members held
meeting where they requested support to dredge the wells

Ongoing lake deepening work

Mittal Patel visits Chochaar water management site

Mittal Patel with villagers while walking towards the water
management site

The lake VSSM helped deepen and filled up to the brim..

Mittal Patel visits the water-filled  Vadu lake 

“When it rains well, we head over to the banks of the lake in our village. Seeing the water-filled lake brings us a deep sense of relief!”

The residents of Sabarkantha’s Kanai village shared their sentiments.

Mahendi Ali, Habib Ali, Valikaka, and others are very aware of water-related issues in their village. The entire village is committed to the well-being of the lake, which is a rarity. With the help of respected Shri Krishnakant Mehta and Indira Mehta, we were instrumental in deepening the Vadu lake of this village.

In Kanai, one hits the stone layer 125 to 150 feet under the ground. But if the aquifers up to 150 feet get recharged, it would enable farmers to take two crops in a year. Water is also required for cattle rearing. The village well and borewell are the two primary sources of water. But these two will have water only if the lakes are filled with water.

We deepened one lake, but the village had made efforts to deepen its five lakes and link them too. The community has used its inherent wisdom to make use of available resources to conserve water efficiently.

I wonder why this village has not received media attention yet. Well, we have made a documentary on the water conservation efforts in Kanai village. It will be ready to air within ten days. The documentary highlights some fantastic work done by a very aware village community.

The lake VSSM  helped deepen and filled up to the brim; as a result, the 200 feet deep borewell has recharged. In fact, the water flows back from the borewell.

The filled-up lake is a sight to behold, and so is the well with water filled up to an arm’s length.

This year we have dredged three lakes in Sabarkantha and 40 lakes in Banaskantha. Next year we plan to deepen equal numbers in both these districts. I am sure the almighty will help us accomplish our goal

 "વરસાદ સરસ વરસે કે અમે અમારા ગામના તળાવે પહોંચી જઈએ. તળાવ ભરાયેલા જોઈને અમારા જીવને નિરાંત થાય..."આ વાત કરી સાબરકાંઠાના હીંમતનગરના કનાઈગામના લોકોએ.મહેંદીઅલી, હબીબઅલી, વલીકાકા વગેરે જેવા નાગરિકો પાણીને લઈને સખત જાગૃત. આમ તો તળાવની જબરજસ્ત ભૂખ હોય એવું આ ગામ. બહુ ઓછા ગામો પાણીને લઈને આવા જાગૃત હોય. અમે આ ગામનું વડુ તળાવ ઊંડુ કરવાનુ અમારા આદરણીય ક્રિષ્ણકાંત મહેતા અને ઈન્દિરા મહેતાની મદદથી કર્યું.

ગામના ભૂગર્ભમાં 125 થી 150 ફૂટે કાળો પથ્થર આવી જાય. આમ જમીનમાં 150 ફૂટ સુધીના સ્તર પાણીથી ભરેલા હોય તો ગામલોકો ખેતીમાં બે પાક લઈ શકે. વળી પશુપાલન માટે પાણી મળી રહે. ગામમાં કૂવા અને બોરવેલ ખેતી અને પશુપાલનનો મુખ્ય આધાર. વળી આ કુવા અને બોરવેલ ગામના તળાવો જો સરસ ભરાયેલા રહે તો જ પાણીવાળા રહે. 

અમે તળાવ ગાળ્યું. પણ ગામે સ્વયંમ ભૂ પણ પ્રયત્નો કરીને ગામના પાંચ તળાવો ઊંડા કર્યા વળી પાછા એ બધા લીંક કર્યા. પોતાની સૂઝબૂઝથી પાણીને લઈને આ ગામે ઉત્તમ કાર્ય કર્યું છે.મીડિયાના ધ્યાને આ ગામની વાત કેમ નથી આવી સવાલ છે, ખેર અમે એક આખી ડોક્યુમેન્ટ્રી કનાઈના જળસંચયના કાર્યોને લઈને બનાવી રહ્યા છીએ. દસેક દિવસમાં એ બધુ તમારી સામે મુકીશ. આ ડોક્યુમેન્ટ્રીમાં અદભૂત વાતો કરી છે.. કોઈ ગામ પાણી માટે આવું જાગૃત હોય એ જ મને તો નવાઈ લાગે છે.

અમે તળાવ ગાળ્યું ને એ સરસ ભરાયું. એના લીધે ગામના બોરવેલ જે 200 ફૂટ ઊંડા છે તે રીચાર્જ થયા. એક બોરવેલમાંથી તો પાણી બેક મારે. એટલે કે સ્વંયમભૂ બહાર નીકળે. આમ આખો બોરવેલ રીચાર્જ થઈ ગયો... 

મજાનું ગામ...અમે જે તળાવ ખોદ્યું એ ભરાયું એ તમે પણ જુઓ.. ને કુવા પણ હાથેથી પાણી લઈ શકાય એટલી હદે રીચાર્જ થયા. વધારે વાત ડોક્યુમેન્ટ્રીમાં કરીશું. 

આ વર્ષે સાબરકાંઠામાં ત્રણ તળાવ ગાળ્યા. બનાસકાંઠામાં 40 તળાવો ઊંડા કર્યા. આવતા વર્ષે સાબરકાંઠામાં પણ બનાસકાંઠામાં કરીએ એટલા તળાવ કરવાનો લક્ષાંત છે.. બસ ઈશ્વર આ મનોરથ પૂર્ણ કરાવે...

#MittalPatel #vssm #watermanagement

Mittal Patel with the residents of Kanai village visits
Vadu lake 

Residents of Kanai village sharing their sentiments with
Mittal Patel

Underground water levels increased in Sandiya village as VSSM dugs a village lake which received water...

Mittal Patel discusses Water Management with the 
community members and other villagers

North Gujarat is a rain deficit and water-starved region. As a result, farmers have been sinking borewells to draw groundwater, and over-exploitation of the groundwater reserves has depleted the water tables to an all-time low. Yet, we have never cared about recharging the borewells nor maintained our common water sources. And the underground water levels keep depleting each year.

Recently, I was in Banaskantha to monitor the  post-rains water levels in the lakes we had deepened. Many lakes have filled up. The community members who understand the gravity of the water situation said, "Ben, we cannot say this publicly, but this region needs frequent floods. The 2015 and 2017 floods considerably recharged the groundwater levels of our region. The Banas river remained full to its banks for a week. The regions around it experienced a rise in their groundwater tables. Even the regions in the stormwater path had shown an increase in water levels."

"But there were losses worth crores during the floods," I responded, a little surprised at the statement.

"Wouldn't that loss happen even when we will run out of water? We will have to migrate to cities. Isn't it better if the water tables rise least in some way?"

We should not be hoping for floods but at least make efficient management to capture every drop of rain.

The Sujalam Sufalam's kuccha canal from Kadana to Banaskantha is almost 330 kilometers long. If provisions are made to keep it full during the four months of monsoon, it would considerably impact the groundwater levels. Many of the regions through which the canal passes do not have the passage of the Sardar Sarovar Canal.

And not just the canal, even the lakes that are linked with Narmada (Sardar Sarovar) Canal should be filled up with Narmada waters during monsoons. It will help increase the groundwater level.

Well, we have constantly been writing to the government about all the required measures; hopefully, that change will happen sooner than later. But, until then, let us do all that is within our powers. 

Our ongoing campaign of deepening the lakes in Banaskanth is progressing steadily. This year we deepened lakes in 40 villages, of which Deesa's Sandiya village is one. The image of the lake shared here shows its puddle-like form. We deepened it this year; fortunately, the rains have been good so far, filling up the lake and allowing the water to seep underground, which has been our intent.

Shri Piyushbhai Kothari of Jewelex Foundation has supported the deepening of this lake. Jewelex Foundation has supported the deepening of 9 lakes this year. Piyushbhai, we are grateful for your continued support; it allows our work to progress swiftly. Thank you once again.

ઉત્તર ગુજરાતમાં ભૂગર્ભજળ જોખમી સ્થિતિએ પહોંચ્યાના અહેવાલો તમે વખતો વખત વાંચતા હશો.. વળી વરસાદ પણ આ વિસ્તારમાં પ્રણામ ઠીક ઠીક પડે ને જે પડે તેનું બધુ પાણી ભૂગર્ભમાં પાછુ નાખવાનું પ્રમાણમાં ઝાઝુ ન થાય. આમ ભૂગર્ભ જળની સ્થિતિ દિવસે દિવસે બત્તર થતી જાય.

હમણાં બનાસકાંઠા ગઈ મૂળ આ વર્ષે જે વરસાદ થયો ને એના લીધે અમે જે તળાવો ખોદાવ્યા હતા તેમાંના ઘણા ભરાયા હતા તે જોવા માટે. ત્યારે કેટલાક ગામોના પાણીની સ્થિતિ સમજનાર લોકોએ તો કહ્યું, "બેન જાહેરમાં ન બોલાય પણ સાચે આપણા વિસ્તારમાં એક પુર આવે એની જરૃર છે. 2015 અને 2017માં પૂર આવ્યું ત્યારે અમારા તળ ખાસ્સા રીચાર્જ થઈ ગયેલા. બનાસ નદી બે કાંઠે અઠવાડિયું ચાલેલી.. એના લીધેય બનાસ નદી આસપાસના તળ ખાસ્સા ઉપર આવેલા ને જ્યાંથી રેલ ચાલી ત્યાંય ફાયદો થયો.."

ભાઈની વાત સાંભળી નવાઈ લાગી. મે કહ્યું "પણ રેલમાં જાન માલનું કરોડો રૃપિયાનું નુકશાન થાય એનું શું?"

"એ નુકશાની તો પાણી ખતમ થઈ જશે તોય થવાની જ ને? તળ ખાલી થશે પછી શહેરોમાં ના ગમે તોય જવું પડશે એના કરતા તળમાં પાણી આવે એ અગત્યનું.."

પુરની આશા તો ન રાખીયે.. પણ હા પાણીના આયોજનનું ચોક્કસ થઈ શકે. 

સુજલામ સુફલામ કાચી કેનાલ કડાણાથી નીકળી ને બનાસકાંઠા સુધી લગભગ 330 કી.મી. જેટલી. આમાં ચોમાસા દરમ્યાન સતત ચાર મહિના ને એ પછી પણ શક્ય હોય તો પાણી આપવામાં આવે તો પણ ઘણો ફાયદો થાય. આ કેનાલ જે વિસ્તારમાંથી પસાર થાય છે એમાંના ઘણા વિસ્તારોને નર્મદા નહેરનો ફાયદો નથી મળતો..

વળી જે તળાવો નર્મદા કેનાલ કે પાઈપલાઈન સાથે લીંક કર્યા છે તે તળાવો પણ આ સીઝનમાં શક્ય ભરવાનું પણ કરવું જોઈએ એ થાય તોય ઘણો ફાયદો થાય..

ખેર આ બધા માટે અમે સરકારમાં સતત લખ્યા કરીએ એ બધુંયે ધીમે ધીમે થશે.. 

પણ ત્યાં સુધી આપણા હાથમાં છે તે કરીએ..

અમે બનાસકાંઠામાં તળાવો ઊંડા કરીએ. આ વર્ષે 40 તળાવો કર્યા. જેમાંનું ડિસાનું સાંડિયાગામનું તળાવ. જ્યારે આ તળાવ ખોદાતું હતું એ વખતે ત્યાં ગઈ તો એક નાનુ ખાબોચિયું જ જોઈ લો.. તમે પણ ફોટોમાં એ જોઈ શકશો..

અમે ખોદ્યું ને મેઘરાજાએ મહેર કરી એના લીધે એ સરસ ભરાયું.ખોદાયું હતું એટલે પાણી પણ જમીનમં ઝટ ઉતરી રહ્યું છે જે તળાવો ગળાવવાનો અમારો આશય પણ છે..

જ્વેલેક્ષ ઈન્ડિયા પ્રા.લી. આદરણીય શ્રી પિયુશભાઈ કોઠારીએ આ કાર્ય માટે અમને આર્થિક સહયોગ કર્યો અલબત જ્વેલેક્ષની મદદથી અમે આ વર્ષે (2022) બનાસકાંઠામાં 9 તળાવો ગળાવ્યા.. પિષયુભાઈ થેક્યુ તમે સતત મદદ કરો છો માટે આ પ્રકારના કાર્યો અમે વેગથી કરી શકીએ છીએ..

આભાર...

Deesa's Sandiya lake digging in process

Sandiya Lake is filled with rainwater

Mittal Patel visits Sandiya Lake to monitor post water levels

VSSM, in partnership with the forest department, plans to plant and raise 8000 trees in Soyla...

Mittal Patel with the villagers visits beautiful lake full
with the rainwater

 An aware village getting a sensible individual as its sarpanch is always a good fortune!

Naranbhai is one such sensible and aware Sarpanch of Deesa’s Soyla village. The village has two lakes, and groundwater levels have depleted at an alarming rate. The farmers have no choice but to continue going deeper until they can no longer drill into the earth. After which, the borewell fails. Getting a new borewell drilled involves enormous expenses, which most farmers cannot afford.

The community is aware that we will need to deepen the lakes to replenish the water we have pulled out of the earth. As soon as they learnt about our water conservation efforts in Banaskantha, they got in touch with us, accepted all the preconditions and immediately got to work.

Jewelex Foundation’s Shri Piyushbhai Kothari, who remains associated with many of our activities, supported the dredging of this lake. As a result, we have this wide and beautiful lake full to the brim as a result of very good monsoon this year. And because the lake was freshly deepened a lot of water seeped into the ground.

VSSM, in partnership with the forest department, plans to plant and raise 8000 trees in Soyla. 4000 of these trees have already been planted. VSSM will make arrangements for drip irrigation and appoint a Vriksh Mitr to care for and nurture these trees. the remaining 4000 trees will be planted within a fortnight.

“We want to win the first prize in raising tree…” Soyla’s Devchandbhai had shared enthusiastically, reflecting the passion of the community.

If we had similar experiences with other villages, the parched earth would soon turn lush green.

જાગૃત ગામને જાગૃત સરપંચ મળવા એ સદનસીબ..

ડિસાનું સોયલા. નારણભાઈ ત્યાંના આવા જ જાગૃત સરપંચ. ગામમાં બે જ તળાવ. તળ દર વર્ષે નીચે જતા જાય. બોરવેલ ડચકા લે એટલે ખેડૂતો કોલમ ઉતારતા જાય અને છેવટે કોલમથી પણ કામ ન થાય ને બોરવેલ ફેઈલ.. 

ફરી નવો બોરવેલ ને એ માટે મસમોટા ખર્ચા. 

ધરતીમાંથી ઉલેચેલું પાણી પાછુ આપવાનું માધ્યમ તળાવો એવું નારણભાઈને ગામના સૌ જાણે. એટલે જ એમને જ્યારે ખ્યાલ આવ્યો કે અમે બનાસકાંઠામાં તળાવો ઊંડા કરીએ એટલે એમણે તુરત અમારો સંપર્ક કર્યો ને માટી ઉપાડવાની અમારી શરત સાથે ત્યાં તળાવ ગળાવવાનું શરૃ કર્યું.

VSSM  સાથે સંકળાયેલા અમારા પ્રિયજન પિયુષભાઈ કોઠારી જવેલેક્ષ ફાઉન્ડેશને અમને આ કાર્ય માટે સહયોગ કર્યો અને સરસ તળાવ ગળાયું.

આ વર્ષે મેઘરાજાએ મહેર કરીને ગામ તળાવ ભરાયું. ગામલોકો રાજી રાજી.. તળાવ ખોદાયેલું હતું આથી ઘણું પાણી જમીનમાં ઝડપથી ઉતર્યું પણ ખરા.

સોયલામાં જ જંગલવિભાગ અને  VSSM ની મદદથી લગભગ આઠેક હજારથી વધારે વૃક્ષો ઉછેરવાનું પણ અમે કરીશું. જેમાંના 4000 વૃક્ષો તો જંગલવિભાગે વાવી પણ દીધા. અમે ત્યાં ડ્રીપ અને વૃક્ષોની સંભાળ રાખનારને માસીક વેતન પણ આપીશું. જેથી વૃક્ષો બરાબર જળવાય. બીજા ચાર હજાર વૃક્ષોનું વાવેતર પણ પંદર દિવસમાં પૂર્ણ થાય તેવું કરીશું.

પણ વૃક્ષો માટે પણ ગામના સૌને ઘણી મમતા. ગામના દેવચંદભાઈએ તો કહ્યું અમારે વૃક્ષ ઉછેરમાં પહેલો નંબર લેવો છે. બસ આ જુસ્સો દરેક ગામમાં ઊભો થાય તો મા ધરા હરિયાળી અને પાણીદાર થઈ જાય એ નક્કી...

Mittal Patel visits Soyla tree plantation site

Mittal Patel meets villagers and plans to plant
 and raise 8000 trees in Soyla.

Mittal Patel visits water mangement site

 

VSSM endeavours to recharge these water tables through it’s participatory water conservation efforts...

Mittal Patel visits Aakoli WaterManagement site

Across the villages there is a growing noise around dwindling groundwater tables. Since last several years, VSSM endeavours to recharge these water tables through it’s participatory water conservation efforts. As a part of these efforts VSSM engages with lake deepening in Banaskantha. This year the partial lock down as a result of the pandemic and government challenges has impacted our plans. This year the target we had set for ourselves was quite high and despite of the restrictions we managed to deepen 20 lakes.  

This year we teamed up with government under its Sujalam Sufalam scheme. This partnership helped deepen few lakes one of which is Aakoli. The village lake here was deepened in partnership with the government and with the support of  our well wishers

The lake is huge and we hope it fills up till the brim. It will receive rain water but the desire is to also get it filled with Sardar Sarovar water. This surely will help recharge the surrounding regions

પાણીના તળ ખાલી થઈ રહ્યાની ફરિયાદ લગભગ દરેક ગામલોકો કરે. અમે તળ રીચાર્જ કરવાની કામગીરીના ભાગરૃપે તળાવો ગાળવાનું કાર્ય છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી બનાસકાંઠામાં કરીએ. આ વર્ષે કોરોનાના લીધે એ કાર્ય થોડુ મોડેથી શરૃ થયું. વળી સરકારની મંજૂરીની માથાકૂટેય ખરી.. 

તેમ છતાં તળાવો ગળાવવાનું શરૃ કર્યું. લક્ષાંક ઘણો ઊંચો હતો છતાં  20 તળાવો આ સીઝનમાં ગાળી શક્યા. 

આ વખતે સરકાર સાથે રહીને સુજલામ સુફલામ અભીયાન અંતર્ગત અમે કેટલાક તળાવો ગાળ્યા. આમાનું એક આકોલી. સરકારનો સહયોગ ઉપરાંત VSSM સાથે સંકળાયેલા પ્રિયજનની મદદ અને માટી ઉપાડવાનું ગામલોકોએ કર્યું. આમ ત્રણેયની ભાગીદારીથી આકોલીનું તળાવ ઊંડુ થયું.

ખુબ મોટુ તળાવ વરસાદી પાણીથી તો એ ભરાય છે પણ નર્મદાના પાણી પણ એમાં નંખાય તો આખુ વર્ષ તળાવ ભરેલું રહે ને આસપાસના વિસ્તારને ઘણો ફાયદો થાય.

Ongoing lake deepening work

We hope for greater awareness of the villagers and the Rain Gods to bless us and fill up the deepened lakes…

WaterManagement site

The farmers of Madhya Pradesh’s Devas district took out a funeral procession of the borewell pump. The farmers were using the borewells to irrigate their farms. The borewells had decreased their dependency on rainwater while enabling them to take three crops a year.  But this act of exploiting groundwater had diminished the groundwater tables to alarmingly low levels or no water at all. The villagers were compelled to migrate for employment as agriculture was not a gainful option.

Fed up with the poor water condition, a farmer decided to revamp the way they used water. He made a ‘khet talavdi,’ pond on his farm. As the water percolated from this pond,  the groundwater levels gradually came up. The soil also became rich in moisture content, while the need to irrigate the crops reduced. The success had a far-reaching impact as it inspired other farmers to follow suit. One visioner farmer was able to inspire farmers of the entire district. The farmers saved each possible drop of rainwater through ponds on-farm, compartment bunding, deepening of lakes… and this is how they managed to bid adieu to borewells.

For the past few years, we have commenced water conservation efforts in Banaskantha. There is a growing awareness of it now. This season we could deepen 20 lakes, we had plans to do many more but the Covid lockdown deterred our plans.

The deepening of lakes is underway in Jhalmor, Khaprol, Shiya, Katav and other villages in partnership with the government’s Sujalam Sufalam Abhiyan,  the undeterred support of our well-wishers and village participation.

We hope for greater awareness of the villagers and the Rain Gods to bless us and fill up the deepened lakes…

મધ્યપ્રદેશનો દેવાસ જિલ્લો જ્યાં ખેડૂતોએ મળીને બોરવેલની સ્મશાન યાત્રા કાઢી. વાત જાણે એમ હતી કે, દેવાસના ધરતીના પેટાળમાંથી પાણી ઉલેચવાની સગવડ બોરવેલ થકી થઈ. ખેડૂતોની આકાશી ખેતી પરની આધારીતતા ઘટી ને ખેડૂતો ત્રણ પાક લેવા માંડ્યા.

પણ અમાપ પાણી ઉલેચાવાના લીધે પેટાળ ખાલી થયા. સ્થળાંતરની સ્થિતિ નિર્માણ થઈ. આખરે એક ખેડૂતે પોતાના ખેતરમાં ખેત તલાવડી કરી. ખેત તલાવડીમાં વરસાદી પાણી ભરાયું. તલાવડીના તળમાંથી જમીનમાં પાણી પરકોલેટ(ઝમ્યુ) થયું. દિવાલોમાંથી ખેતરની આજુબાજુ પરકોલેટ થયું. જમીનમાં ભેજનું પ્રમાણ વદ્યું. આમ પાકને દા.ત.પાંચ વખત પાણી આપવું પડતું એ ઘટ્યું.. ને તળ પણ ઉપર આવ્યા. એક ખેડૂતને મળેલી સફળતાથી અન્ય ખેડૂતો પ્રેરાયા ને પછી તો આખા જિલ્લામાં જાગૃતિ આવી.

સૌએ જળસંચય માટે તળાવો, ખેતતલાવડી, ખેતરમાં કંપાર્ટમેન્ટ બંડીગ ટૂંકમાં પાણીના ટીપે ટીપાને બચાવ્યું ને પછી સામૂહીક રીતે નીકળી બોરવેલની સ્મશાન યાત્રા...

#બનાસકાંઠા અમે #જળસંચય અભિયાન છેલ્લા કેટલાક વર્ષથી ઉપાડ્યું.. આજે જાગૃતિ દેખાય છે. આ સીઝનમાં અમે 20 તળાવો ગાળ્યા. આશા તો ઘણા કરવાની હતી પણ કોરોના નડ્યો.

હાલમાં #જાલમોર, #ખાપરોલ, #શિયા, #કટાવ વગેરે ગામોમાં સરકારના #સુજલામ_સુફલામ_અભીયાન અંતર્ગત VSSM સાથે સંકળાયેલા પ્રિયજનની આર્થિક મદદથી અને ગામની ભાગીદારીથી તળાવ ઊંડા કરવાના કાર્યો ચાલે છે. 

દરેક ગામ જાગે સ્વંય આ કાર્યો કરતા થાય ને મેધરાજા પણ મહેર કરે ને તળાવો છલકાઈ જાય એ અભીલાષા....

#MittalPatel #vssm

Ongoing Lake deepening

WaterManagement site

Ongoing lake deepening work