LaxmiMa gets Ration kit with the help of VSSM...

Mittal Patel meets Laxmima

 It is very difficult to stay alone.  Laxmima stays in the village of Devkigalol in Rajkot. Her husband died of cancer. With her advancing age, she is now unable to work. She used to earn her living by working as a domestic help. When we came to know of her dire condition we decided to give her the monthly food kit. This helps her to get enough to not go hungry. Every month we give ration to 600 such old dependent people, This is a very satisfying work to do. We invite all of you to join us in this mission of relieving the hunger of old & dependent people.

अकेले रहना बहुत मुश्किल। राजकोट का देवकीगालोल गाँव। वहाँ लक्ष्मी माँ रहते है। उनके पति की मौत केन्सर से हुई। बढती उम्र के कारण काम नहीं हो पाता। गाँव में किसी घर के बर्तन माँजने का काम मिले तो वो कर के गुजारा करते थे। इनकी स्थिति के बारे में हमे पता चला अब हम उनको हर महीना अनाज देते है। ताकि वो पेट भरके खा शके। अभी गुजरात के अलग अलग विस्तार में रहने वाले ऐसे 600 निराधार बडे बुजुर्गों को हम हर महीना अनाज के रूप में मदद पहोचाते है। ये बड़ा सुकून वाला काम है। आप सब को भी इस काम में हमारे साथ जुड़ने कीलिये निमंत्रण।

VSSM Coordinator Kanubhai and Chhayben gives monthly
ration kit Laxmima under its Mavjat initiative

Mittal Patel with Laxmima in her shanty

The current living condition of Laxmima

VSSM supports elderly destitute of Jamnagar by providing ration kit under its Mavjat initiative...

Mittal Patel meets elderly destitute of Jamnagar

"She is not going to die soon. Her father lived for 110 years & her mother lived for 105 years" So said a man with a smile  covered in a blanket  sleeping on the bed about a lady sitting on a cot in another room. Lady replied that one lives as destined. We cannot decide when we should die.

"You are 105, yet your ears are quite sharp "  

On hearing what I said, another lady said that even her eyes are equally sharp. 

How are you related to the lady I asked. She said she and the other man sleeping on the cot are the children of the lady. She is our mother.. I was surprised to hear this.

In Bedgam village in Jamnagar lived these 3 dependent adults. They had support of each other but all three were unable to work and earn a livelihood.The man sleeping on the cot Anwarbhai did not have the vision and had difficulty getting up. His sister cooked for all three of them.

How important is the pension received from the government can be understood when we meet such families. From  Rs 1000 each received as old age pension, they meet their expenses. Before the Ration Card there was an APL card. Our colleague Anwarbhai helped them get an "antyodaya ration card" . They had difficulty getting the ration from the shop. This type of ration card had the facility of a guardian who could pick up the ration on their behalf . We shall try and arrange for this.

Anwarbhai enjoyed listening to the radio. He listened to devotional songs and cricket commentary.. He always has a radio next to his bed.

When we came to know about the condition of this family, we arranged to deliver the ration kit to them regularly under our food-kit program for the elderly.  Now they are in a comfortable position as they get the food kit regularly delivered by Ghulambhai before the one is exhausted. 

The door of the house in which this family stays is always closed from outside. Anyone who wants to come has to open it from outside and go in. Else no one from the family goes out of the house. Extra-ordinary situation which makes me sad.

When I asked  if any one in the village offered any help , Anwarbhai replied he wanted to shave but....

He did not speak any further but I could understand what he wanted to say. What does one say of the society which does not recognise the pain of their neighbours. Much to ponder.

'એ કાંઈ એમ મરવાની નથી.. એના બાપા એકસો દસે અને મા એકસો પાંચે ગ્યા. તે એય એકસો પાંચે પોગી..' પથારીમાં ગોદડુ ઓઢી સુતેલા ભાઈએ અંદરના ઓરડામાં ખાટલામાં બેઠેલા માડી માટે જરા હસીને આ કહ્યું. 

સાંભળીને માડી; 'તે લયખુ હોય એટલું જીવવુ તો પડસે જ ને એમ કાંઈ આપણા કીધે ઈ થોડો તેડના આવે?'

'માડી તમારે એકસો પાંચ થ્યા તો પણ તમારા કાન એકદમ સરવા છે..'

મારી વાત સાંભળી હું જ્યાં બેઠી હતી તે ઓસરીમાં ખાટલા પર બેઠેલા બેહેને કહ્યું, 'કાન એકલા જ નહીં એની આંખો પણ એવી તેજ..'

'તમે માડીના કોણ થાવ?'

'હું અને આ પથારીમાં પયડો ઈ. અમે એના સોકરાં. એ અમારી મા'.

સાંભળીને ઓહ બોલાઈ ગયું.

જામનગરનું બેડગામ. ત્યાં આ ત્રણે નિરાધાર. આમ તો નિરાધાર ન કહેવાય. ત્રણેયને એકબીજાનો આશરો હતો. પણ કામ ત્રણેમાંથી એકેય કરી શકે એમ નહોતા. માડી અને પથારીમાં સુતેલા દૃષ્ટિહીન અનવરભાઈને તો ઊભા થવામાંય તકલીફ. એમના બહેન રસોઈ કરેને આ બેયને ખવડાવે.

સરકાર દ્વારા મળતું પેન્શન આવા પરિવારો માટે કેટલું અગત્યનું એ આવા પરિવારોને મળીયે ત્યારે સમજાય. ભાઈ બહેનને 1000-1000 એ લોકોની ભાષામાં બુઢા(વૃદ્ધ) પેન્શન પેટે મળે તે એમાંથી એ પોતાનો ખર્ચો કાઢે. 

રેશનકાર્ડ પહેલાં APL હતું. અમારા કાર્યકર ગુલામભાઈએ એમને અંત્યોદય રાશનકાર્ડ કરાવી દીધું. પણ રાશન લેવા જવામાં એમને તકલીફ. રાશનકાર્ડમાં આવા પરિવારો માટે ગાર્ડિયનની જોગવાઈ છે અમે એની તપાસ કરી એ ગોઠવાય તેવા પ્રયત્નો કરીશું.

અનવરભાઈ રેડિયો સાંભળવાના શોખીન. ખાસ ક્રિકેટ અને ભજનો સાંભળવા ગમે. તે રેડિયો એમની પથારીની બાજુમાં જ રહે. 

આ પરિવારની સ્થિતિ અંગે અમને ખ્યાલ આવ્યો અમે માવજત કાર્યક્રમ અંતર્ગત રાશન આપવાનું શરૃ કર્યું. હવે એમને ઘણી નિરાંત છે. માડીએ કહ્યું, 'હવે ખૂટશે તો હું થાશેની ચિંતા નથ. ખૂટે એ પહેલાં જ ગુલામભાઈ દઈ જાય.'

આ પરિવાર જે ઘરમાં રહે તે ઘરનો દરવાજો પણ બહારથી બંધ. કોઈએ આવવું હોય તો બહારથી ખોલીને આવવાનું બાકી આ ઘરમાંથી કોઈ ઘર ખોલીને બહાર જતું નથી...

જબરી સ્થિતિ.. જોઈને મન ખીન્ન થઈ જાય..

ગામમાં કોઈ મદદ કરે એવું પુછ્યું તો અનવરભાઈ કહે, મારે દાઢી કરાવવી છે પણ....

આગળ એ કશું બોલ્યા નહીં ને ન બોલેલું અમે સમજી ગયા. જે સમાજ પોતાની આસપાસ રહેનારની પીડા નથી સમજતો તે સમાજ વિષે શું કહેવું? વિચારવું રહ્યું....

#MittalPatel #vssm #mavjat #careforold #oldagecare #sad #notsosad #radio #radiolisteners #jamnagar

Mittal Patel meets elderly destitute of Jamnagar

Mittal Patel meets elderly destitute of Jamnagar

VSSM provides ration kit under its mavjat initiative to this
elderly destitute

Anwarbhai enjoys listening to radio

VSSM provides ration kits to 156 elderly every month like Laxmikantkaka...

Mittal Patel meets Laxmikantkaka during her visit to Rajkot

  Let us move our attention from the topic of Covid…

A recent meeting with Laxmikant Kaka in Rajkot reminded me of childhood stories on fate and destiny. VSSM’s Chayaben and Kanubhai introduced me to Laxmikant Kaka whilst I was in Rajkot recently.

Kaka was a cloth merchant living in Pune, more than 50 people worked at his factory. Sheth Laxmikant as he was called by all was a generous philanthropist always eager to offer help when needed. But as fate would have it, a fatal road accident snatched away his entire family including his wife, sons, daughter-in-law…. with only kaka surviving the car crash. The accident hurt Kaka’s mental health. He boarded some random train,   left Pune to reach no destination. He reached Rajkot and stayed back at the railway station.

It has been 25 years since 15 years ago he suddenly remembered his past. Kaka travelled back to Pune but found no remains from his past, he did not feel like meeting his relatives. After returning to Rajkot, he took up odd jobs to earn his living.

Laxmikant Kaka has aged, he cannot work as before. A non-profit trust was sending him tiffin but that too suddenly stopped. Later Khodubhai and others from the settlement have been bringing food to him. The families took turns to feed Kaka but eating food for free was not something that Kaka desired. However, since he had no option he accepted these favours. Khodubhai, took special care of Kaka in sickness and in health.

Once the VSSM team came in contact with Kaka they helped him obtain a ration card, voter id card and pension for the elderly. It has been very tough for Kaka to accept charity or be dependent on others. The awkwardness was quite evident on his face.

VSSM’s Chayaben began bringing a ration kit to Kaka under our Maavjat initiative. This did bring a sense of relief and joy to him but how to cook was a big question. “If it is ok we will cook three meals for you?” Kodhubhai had proposed.  Khodubhai himself was a man with limited means but he never turned away from helping kaka.

“There was a time when I provided for people in need…” Kaka could say no further as tears rolled down his eyes when we brought the first ration kit to him.

Kanubhai requested him to not lose heart, this was part of VSSM’s duty towards the elders it comes across.

Every month when we bring the ration kit to Kaka he notes down the details in a register and says a little prayer to thank God.

VSSM provides ration kits to 156 elderly every month. It is the support and donations from our society that enables us to do what we are doing.

The current situation helps us understand the power of nature, meeting kaka and learning about him was a similar experience. The helplessness he must have experienced then….

કોરોનાથી હટીને એક વાત કરવી છે.. 

પેલું નસીબ રાજાને પણ રંક બનાવી દેની વાત સાંભળેલી પણ રાજકોટમાં લક્ષ્મીકાંત કાકાને મળીને પ્રત્યક્ષ આ અનુભવ્યું..

લગભગ દોઢ મહિના પહેલાં રાજકોટ જવાનું થયેલું એ વેળા અમારા કાર્યકર છાયાબહેન, કનુભાઈએ મને લક્ષ્મીકાંત કાકાને મળાવી. 

કાકા વર્ષો પહેલાં પુનામાં રહેતા.એમનો કાપડનો મોટો ધંધો. પચાસ માણસો એમની ફેક્ટરીમાં કામ કરે. શેઠ તરીકે એ ઓળખાય. દાન ધરમમાંય એ ઘણું માને. આવા કાકા પરિવાર સાથે પ્રવાસ કરી રહ્યા હતા ને તેમના વાહનને અકસ્માત નડ્યો. આખો પરિવાર દીકરા, વહુ, તેમની પત્ની ને બધુ સાફ થઈ ગયું. કાકા એકલા બચ્યા.  

આ ઘટનાનો આઘાત કાકાનું મન અને મગજ સહન ન કરી શક્યુ. મગજ અસ્થિર થયું. એમણે પૂના છોડ્યું. ટ્રેનમાં બેસી બસ મુસાફરી કર્યા કરે. ફરતાં ફરતાં એ રાજકોટ આવ્યા ને રેલવે સ્ટેશન પર રહી ગયા. 

લગભગ 25 વર્ષ આમ ગયા. 15 વર્ષ પહેલાં અચનાક સુધ બુધ આવી. પૂના પરત ગયા પણ ત્યાં તો પોતાનું કોઈ અસ્તિત્વ જ નહોતું રહ્યું. સગાઓને મળવાનું મન ન થયું. એ રાજકોટ પાછા આવ્યા ને મળે તે મજૂરી કરી જીંદગી ગુજારવા લાગ્યા. 

રાજકોટના ચુનારાવાડમાં એક ભાઈએ પોતાનું કાચુ મકાન કાકાને કોઈ ભાડા વગર રહેવા આપ્યું. મૂળ કાકાનો સ્વભાવ પરગજુ એટલે એ સૌ કોઈને એ વહાલા લાગે.. 

વર્ષો આમ નીકળી ગયા.હવે કાકાથી કામ નથી થતું. થોડો સમય સ્થાનીક કોઈ ટ્રસ્ટે ટીફીન આપ્યું પણ પછી એ અચાનક એ બંધ થયું. એ પછી તેમની વસાહતના ખોડુભાઈને અન્ય સૌ મદદે આવ્યા. વારા ફરથી કાકાને બધા જમાડે પણ કાકાને આ ગમે નહીં. પણ શરીર સાથ ન આપે એટલે ના છૂટકે ન ગમતુ પણ કરે. જો કે ખોડુભાઈ વિશેષ ધ્યાન આપે. બિમારીમાં પણ કાકાની સારવાર એ કરાવે. 

આવા કાકાને અમારા કાર્યકરો મળ્યા ને એમના બધા ડોક્યુમેન્ટ બનાવી આપ્યા. રાશનકાર્ડ, મતદારાકાર્ડ મળ્યા પછી વૃદ્ધ પેન્શન પણ મળવાનું શરૃ થયું. પણ કાકાને  કોઈની ઓશિયાળી ન ગમે એમની વાતોમાં પણ એ દેખાય..

અમારા કાર્યકર છાયાબહેને કાકાને અમારા માવજત કાર્યક્રમ અંતર્ગત દર મહિને એમને ચાલે એટલું રાશન આપવા કહ્યું. કાકા સાંભળીને રાજી.. પણ જમવાનું કેવી રીતે બનાવશો? એ પુછતા કાકાની મદદે ખોડુભાઈ આવ્યા.  એમણે કહ્યું, 'તમને વાંધો ન હોય તો ત્રણે ટંકનું રાંધી અમે આપી જઈશું.' આમ પણ આર્થિક રીતે એવા સમૃદ્ધ નહીં છતાં ખોડુભાઈ કાકાનું ધ્યાન રાખતા એમને જમાડાય ખરા...(ફોટોમાં કાકા સાથે ખોડુભાઈને જોઈ શકાય)

અમે કાકાને પહેલી વાર રાશનકીટ આપી ત્યારે એમની આંખોમાંથી ઝળઝળિયા આવી ગયા. 

'એક વખત હતો જ્યારે હું સૌને આપતો આજે મારે....'

કાકા વધુ બોલી ન શક્યા..

કનુભાઈએ એમને દુઃખી ન થવા કહ્યું ને આ અમે અમારી ફરજના ભાગરૃપે કરીએ છીએ એ સમજાવ્યું. 

કાકાને દર મહિને રાશન આપવા જઈએ એ પછી એ રાશનની વિગતો ચોપડામાં લખે ને છેલ્લે ભગવાનનો આભાર માને...

લક્ષ્મીકાંત કાકા જેવા 156 માવતરોને અમે દર મહિને રાશન આપીયે છીએ.. આમ તો અમે કહેવા કરતા સમાજ સહયોગ કરે ને એમાંથી આ બધુ થાય... 

કુદરત શું કરી શકે તે અત્યારે આપણે અનુભવી રહ્યા છીએ.. 

કાકાને મળી ત્યારે પણ આજ અનુભવ થયેલો.. 

લખ્યું એ બધુયે ફોટોમાં.. 

#MittalPatel #vssm #humanity

#humanrights #stories #Gujarat

#Rajkot #Gujarat'

Kaka notes down the ration kit details in a register and
says a little prayer to thank God.

Laxmikantkaka with his ration kit

LaxmikantKaka with Khodubhai

 

VSSM provides ration kits to such elderly through its Maavjat, an initiative that aims to care for the destitute elderly...

Mittal Patel meets Lila Ma and inquires her about ration kit

“Life seems bearable now that we get the monthly ration. I sell toys and accessories,” Lila Ma showed me the plastic toys and other stuff she sells from the sack she was carrying on her back. “I have worked hard as labour when I was young and until the body was cooperating. Now I have little strength to seat on the roadside in this village and sell whatever I can. I get little and I had to manage my living from that.” Lila Ma stays by herself in Radhanpur’s Kamaalpur village.

“Do you still go and sell toys!” I inquired.

“Yes, I do. But it is not a must. Earlier, if I skipped even a day, I had to worry about the next meal. So come rain or shine I had to set out to work,  even during the days I felt little under the weather.”

“How much do you earn daily?”

“Rs 25-50, but that might not be every day!”

While I was talking to Lila Ma, I peeped into her house. The walls of the house were lined with huge cracks. There was little she owned. The toys she sold were cheap.

“Does the ration kit we provide you with every month help? What if we do not give you any because you do earn a little!” I inquired.

“To give or not is up to you. But ever since you have started providing me ration kit life is better.  I can take rest when I am unwell or it is very hot or raining. I don’t have to worry about my next meal or stretch my hand for money or food. I know there is food in the house and I will manage to feed myself at least Khichdi.”

Lila Ma is correct. If she had thousands she would not be living in a house like this and working at an age when people retire. I also met Dhudi Ma who lives near her. She too does the same work as Lila Ma and shared similar sentiments when it came to ration kits VSSM provides them.

“It is good that you still work and keep yourself busy. It is important to keep both the mind and body active. So work until you can but at a slower pace.” I  shared before living.

It brings a different kind of contentment when we can provide for such needy elders. We are grateful to Shankarbhai, out team member for identifying the deserving needy.

And I am also thankful to all of you who have helped us support these destitute elders under our elderly care program. 

 'મહિનાનું રાશન મળી જાય છે એટલે જીવને હવે તોબા નથી. હું આ રમકડાં ને કટલરી વેચુ એમ કહીને શરીરે થોડા ભારે એવા રાધનપુર પાસેના કમાલપુરગામમાં રહેતા લીલા મા એક થેલો લઈને મારી પાસે આવ્યા ને એમાંથી પ્લાસ્ટીકના નાના નાના રકમડાં ને કટલરીનો સામાન એમણે બતાવ્યા. 

પહેલાં મજૂરી ઘણી કરી. પણ પછી શરીર નબળુ પડ્યું. એટલે ગામમાં જ આ બધુ લઈને બેસુ. થોડુ ઘણું વેચાય તો મને થોડુ મળી જાય ને મારુ ચાલે જાય'

'હજુયે રમકડાં વેચો?'

'હા પણ હવે વેચવા જવું જ પડશે એવું નથી.પહેલાં તો વેચવા ના જવું તો ખાઈશું શું એની ચિંતા હતી. એટલે માંદી હોવું, શરીર આખુયે ધગતું હોય તોય ધંધો કરવા જવું પડે. ના જવું તો ખાવાના તો ઠીક દવાના પૈસા ક્યાંથી કાઢું?'

'તે ધંધો કેટલાનો થાય''આ રમકડાં ને કટલરીમાંથી તે કેટલું મળે? મળી જાય પચી પચા રૃપિયા. એય પાછા નિત નહીં હો'

લીલા મા વાત કરતા હતા ને મે એમના ઘરમાં જઈને જોયું.  ઘરમાં મોટી મોટી તીરાડો પડી ગયેલી. આવા આ ઘરમાં એ મર્યાદીત ઘર વખરી સાથે રહેતા હતા. વળી એ જે રકમડાં વેચતા એની કિંમત દસ, વીસથી વધારે નહીં..

'તે અમે રાશન આપીએ એનાથી તમને ફેર પડે? પાછુ તમે થોડું કમાવ છો તે ના આપીએ તો ચાલે?'

'આપવું ના આપવું તમારી મરજી. પણ રાશન મળવા માંડ્યું ત્યારથી મારા જીવને સાતા છે. હવે શરીર ઠીક ના હોય, ઘર મુકીને બહાર જવાની ઈચ્છા ના હોય, ચોમાસાના દિવસો હોય તોય કમાવવા જવું જ પડતું. હવે આ બધો ઉચાટ નથી ના કોઈની ઓશિયાળી.  તમે આપેલું રાશન ઘરમાં પડ્યું હોય તો છેવટે ખીચડી રાંધીનેય ખાઈશું એવી ધરપત હવે છે...'

લીલા માની વાત સાચી. જો હજારો કમાઈ લેતા હોત તો આવા ઘરમાં એ પડ્યા ન રહેત. લીલા માને મળી અમે એમની નજીકમાં જ રહેતા ધુળી માને મળ્યા. એ પણ રમકડાં ને કટલરી વેચવા લીલા માની બાજુમાં જ નાનકડુ કપડુ પાથરી બેસે. આ બેઉની  લાગણી રાશનને લઈને એક જેવી. 

'કામ કરો છો એ સારુ જ છે.  વ્યસ્ત રહેશો તો મનની ઉપાધીઓ ઓછી થશે... બાકી ખાલી મન શેતાનનું ઘર.. એટલે તમારાથી થાય એ રીતે કામ કરજો.પણ બહુ ઉપાધી ન કરતા' 

એવું કહીને હું ત્યાંથી નીકળી..પરિવારમાં કાળજી કરનાર કોઈ ન હોય એવા આ માવતરોને સાચવવાનું સુખ બહુ મોટુ. અમારા કાર્યકર શંકરભાઈએ આ માડીઓને શોધ્યા તેમનો આભાર...

આ કાર્યમાં મદદ કરનાર સૌ સ્નેહીજનોનો આભાર.. આપ સૌની મદદથી આ કાર્ય થઈ રહ્યું છે. આપ સૌ પ્રત્યે કૃતજ્ઞતાભાવ વ્યક્ત કરુ છુ ને આ માવતરોને કુદરત સાતામાં રાખે એવી પ્રાર્થના...

#MittalPatel #vssm #mavjat

#elderly #elderlycare #nomadic

#denotified #community 

#patan #Gujarat #india

Lila MA shows the plastic toys and other stuffs from the
sack to Mittal Patel

Lila Ma gets food with the help of VSSM

VSSM provides ration kits to such elderly through its Maavjat, an initiative that aims to care for the destitute elderly...

Mittal Patel with Teji Maa at her shanty

 Recently, I happen to meet Teji Maa in Radhanpur’s Lotiya village

“Maa, I hope the ration kits reach you on time??”

“Oh yes!! I have enough ration now. But ever since I have the dal-rice in my house, it has been difficult to sleep.”

I was surprised at this co-relation. Once we have food in the house,  we are usually relieved but this was a reverse statement of Teji Maa losing sleep because of the food she has in the house now.

“Why have you lost your sleep?” I asked with intrigue.

“These rats!! They pay me a daily visit in the calm of night. Now they too have food to bite. All the groceries – the dal and rice you give is stored in plastic bags, the rats love to bite into it all. That sound of kat-kat, kat-kat keeps me awake.  I have to get up and keep moving the bags, but rats are very good at finding it all. The moment I lie down they are back and begin biting kat-kat…!!”

This did make me laugh!! “So tell me what should we do to free you from this problem?”

“Bring me some containers that the rats cannot bite into, it will help me sleep well!!”

“We sure will bring you containers, Maa!! Anything else that is bothering you, do let us know!!”

“Nothing else, what more can I ask for. You all are taking such good care of me. I was helpless as I could not work to buy daily meals. Now I do not need to stretch my arms for food!!”

Later, Teji Maa took me to see her shanty.  One look at the place and I remembered my previous question if she has any other issues!!

“You don’t have a house!?”

“How long do I have to live now?”

Teji Maa widowed at a very young age, brothers brought her back to maternal home along with her small daughter. The daughter grew was married off but her economic condition remained weak too. Whenever she comes to meet Teji Maa,  she gives her 100-200 rupees.

“Brothers brought me home, provided shelter. They too have families to look after with their weak economic conditions. I cannot expect more from them. They have always helped me, but I had there was this expectation from my side. I now do not have to expect anything from anyone.”

VSSM team remains in search of such destitute elders. Shankarbhai has been taking very good care of Teji Maa. VSSM provides ration kits to such elderly through its Maavjat, an initiative that aims to care for the destitute elderly.

It was getting late, I asked for her permission to leave.

“Don’t forget the containers!” Teji Maa said with a right our parents or family elders would instruct us.

It made me happy.

To age is difficult,  that too when one is  poor and destitute! It sure is tough.

તેજીમાં ને રાધનપુર પાસેના લોટિયાગામમાં મળવા જવાનું થયું. 

મે પુછ્યું 'મા, રાશન સમયસર મળી જાય છે ને?'

'હોવ રાશન તો મલી જાય. પણ બળ્યું તમે આ ચોખા ન દાળ ન એ બધુ આલ્યુ તાણથી આખી રાત ઊંઘી હકતી નહીં'

સાંભળીને નવાઈ લાગી. અનાજ ઘરમાં ભર્યું હોય તો કોઈની ઓશિયાળી વેઠવાની ન થાય એની જગ્યાએ તેજી માની ઊંઘ કેમ હરામ થઈ ગઈ છે?

'કેમ ઊંધ નથી થતી?'

'બળ્યુ આ ઉંદેડા? તમે ચોખા ન બધુ આલ્યુ એ બધુ કોથળીઓમોં ભર્યું હ્. આખી રાત ઉંદેળા એ કોથળીઓ કટકટ કર્યા કર. અવાજ આવ એટલ ઊભી થઈન કોથળી ઉપાડીન્ બીજે મેલું. પાસી આડી પડુ ક પાસુ કટ કટ... '

સાંભળીને હું હસી.. મે કહ્યું, 'તો આ પળોજળમાંથી મુક્ત કરવા શું કરીએ ક્યો?'

'મન ડબ્બા અલાઈ દો..એટલ મન નિરોત. હખેથી ઊંધી તો હકુ..'

ડબ્બા પહોંચાડી દઈશું માં. એ સિવાય કોઈ તકલીફ..'

'ના બાપલા ના બધી વાતનું સુખ.. આવુ ધ્યોન કુણ રાખ? મજૂરી થતી નતી. ખાવા પીવાની ઘણી ઓશિયાળી હતી પણ હવ્ કોઈ હોમે હાથ લોબો નહીં કરવો પડતો'

એ પછી તેજીમાં એમનું છાપરુ જોવા લઈ ગયા.. છાપરુ જોઈને તેજી માને પુછેલો બીજી કોઈ તકલીફવાળો પ્રશ્ન યાદ આવ્યો, 

એમણે કેમ ન કહ્યું, ઘર નથી! મે પુછ્યું તો કહે, 

તેજી મા કહે, 'હવ ચેટલું જીબ્બાનું...'

એષણા મુક્ત... તેજી મા... 

નાની ઉંમરે વિધવા થયા. એક દિકરી સાથે પીયરિયા એમને સાસરીમાંથી તેડી લાવ્યા. દીકરી મોટી થઈ એના લગ્ન કરાવ્યા. પણ એય એનું માંડ પુરુ કરે. વારે તહેવારે દીકરી આવે ત્યારે સો બસો તેજી માને આપી જાય..

પીયરિયા માટે તેજીમાં કહે, 'ભઈઓ લઈ આયા, આશરો આપ્યો એ ઘણું. એય ઈમનો વસ્તાર લઈન બેઠા, ઈમનુંય મોડ હેડ તો મારો બોજો.. તોય એ બધા થોડી ઘણી મદદ કરતા. પણ હવ માર કોઈનીયે ઓશિયાળી નઈ..'

આવા વડિલોને શોધવાનું અમારી ટીમ કરે. અમારા કાર્યકર શંકરભાઈ તેજીમાનું સરસ ધ્યાન રાખે.. 

vssm થકી આવા વડીલોને  દર મહિને રાશનકીટ આપવામાં આવે. આ કાર્ય બહુ સાતા આપે..

લોટિયામાં અમને ઘણું મોડુ થ્યું મે કહ્યું, રજા લઉં મા? એમણે કહ્યું, હોવ પણ ડબ્બાનું તમે ભૂલતા નઈ.. આ વાક્ય એકદમ અધિકારભાવથી એમણે કહ્યું. 

સાંભળીને રાજીથવાયું..

ઘડપણ... એય પાછુ નોંધારા વ્યક્તિનું.. 

કપરુ છે...

#MittalPatel #vssm#ntdntcommunity

#humanity #dignityforall #eldercare

#people #PeopleFirst #nomadic

#elderlypeople #RationDistribution

#food #foodsecurity #foodforall

VSSM is trying to give these lonely seniors a dignified life in their sunset years...

Mittal Patel meets Laluma at her threshold

Lalu Ma stays on her own in Banaskantha’s Diyodar.  Recently, I was at her doorstep, to meet and inquire about her well-being. Watching me at her threshold, she removes her foot-ware before approaching to greet me.

“Why did you remove your chappal?” I inquired.

“Ben, I have nothing to offer as I welcome you into my home, I can at least do this for you!” Lalu Maa replied in all humility.

Mittal Patel meets Laluma during her visit to Banaskantha

I convinced her to wear her chappals.

Lalu Maa’s husband died a few years ago, their daughter is married and stays at her marital home. She continued to work and earn her daily living until her body allowed her to do so. Eventually, as age progressed she became dependent on others for her food and meals.

The generous support of our dear Bhanuben Shah and Estate of Late Bomi Sorabji Bulsara has enabled us to provide daily meals to such dependent elderly who otherwise do not have a

The current living condition of Laluma

family to care for them or feed them. VSSM is trying to give these lonely seniors a dignified life in their sunset years. We are extremely grateful to all our well-wishing donors for their persistent support and assistance.

Lalu Maa wishes to have a pucca house with a decent roof. We are trying to help her accomplish that. Our Naran and Ishwar take really good care of Lalu Maa. It is this hardworking team that allows VSSM to realise its goals.

Laluma greets Mittal Patel by removing her foot-ware

The images share the visuals to the above narrative…

દિયોદરમાં રહેતા લાલુ મા ના ખબર અંતર પુછવા જવાનું થયું. મને એમના આંગણે ઊભેલી જોઈ એટલે એમણે પગમાંથી ચંપલ કાઢ્યા અને પછી મારી પાસે આવ્યા. મે પુછ્યું,

'મા ચંપલ કેમે કાઢ્યા? તાપ કેવો છે પગ નથી બળતા?'

એમણે કહ્યું,

'તમારી હું મનવોર કરુ, બીજુ કશું તો પાહેણ સે નઈ એટલે આ ચંપલ કાઢી ન...'

આવું ન કરવા મા ને સમજાવ્યું.

નિરાધાર લાલુ મા ના પતિ ગુજરી ગયા ને દીકરીઓ સાસરે ચાલી ગઈ.

મજૂરી થતી ત્યાં સુધી કરી પછી કોઈ આપે અને એ ખાય એવી દશામાં એ પહોંચી ગયા.

આવા માવતર કે જેમની સંભાળ રાખનાર કોઈ નથી એમને દર મહિને રાશન આપવાનું અમારા સ્નેહીજન ભાનુબહેન શાહ અને Estate of Late Bomi Sorabji Bulsara ના આર્થિક સહયોગથી VSSM કરે.

ઢગલો આશિર્વાદ આ માવતરોના આ કાર્યમાં મદદ કરનાર સૌને મળશે..

જેમની દેખભાળ કરનાર કોઈ નથી એવા માવતરોનો જીવનનો છેલ્લો તબક્કો નિરાંતમાં જાય એવી અમે કોશીશ કરીએ છીએ.. મદદ કરનાર બંને પ્રિયજનો પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરુ છુ..

લાલુ માની ઈચ્છા પોતાનું પાકુ ઘર હોય એવી છે એ માટે અમે કોશીશ કરી રહ્યા છીએ..

કાર્યકર નારણ અને ઈશ્વર લાલુ માનું ખુબ ધ્યાન રાખે.. આવા સરસ કાર્યકરો છે એટલે જ આ બધા કામો થઈ શકે..

લખ્યું એ બધુંયે ફોટોમાં...

Navi Ma gets grain kits from VSSM...

Mittal Patel meets Navi Ma in Deesa

“God Bless you my child! May you always prosper. You sent Mahesh for my help, right? Look how much he runs around to help me.” Navi Ma’s native is Dhanera, but lives in a shanty near Hawai Pillar in Deesa. Navi Ma lost her mother when she was barely 3 years old. Her father remarried and step-mother proved to be the evil step-mother we read about in fairy tales. At the age of 13 Navi Ma was married off to a man 20 years older to her. Her husband was an alcoholic and there were no close relatives Navi Ma could call family. Navi Ma’s desire to have a family of her own couldn’t turn into a reality as the couple never had child of their own.

30 years ago her husband died of prolonged illness. Navi Ma continued to work as manual labour and feed herself for as long as she could. As age progressed her capacity to put in physical work gradually decreased. She would station herself near a temple in Deesa and beg for living. Every day she would buy herself some food from whatever amount she received in begging. Gradually, reaching temple also became a challenge. Also finding food during rainy days and times when she was unwell became was a tough task. Sleeping on empty belly was a the only option she had.

VSSM’s Mahesh happen to notice Navi Ma and began providing her with the monthly grain kit. “Where do I have  vessels to cook?” Navi Ma had told Mahesh when he was at her place to give her the first grain  kit. Later we gave her few vessels. The neighbours give her the fire wood and Navi Ma cooks whatever she can.

I had never met her hence, decided to go and see her.  She caressed me with affection, blessing me all the while. “I do not have mattress, someone took the one I had. The food remains in open I have no container to store the grains and groceries you give me.” We gave her the containers she asked. There are hundreds and thousands of destitute elderly like Navi Ma for whom finding a meal at the end of the day is tough task.

With your help and support, we have taken up the task to provide this elderly the dignity they deserve while they are alive and provide them a proper adieu while they pass on. I welcome you all to help these elderly humans live their sunset years with dignity and grace.

We easily spend Rs. 1000-1500 on a single receipt while we dine-out. This amount is all that is required to provide a grain kit that will last an entire  month for an elderly individual. Think about it.

I am grateful to all those who have supported us in this initiative. You have been instrumental in a very noble cause.

'મારા દીચરા ભગવોન તારુ હારુ કરશે. તારા ઘેર લીલાલેર કરશે. આ મહેશને તે મેલ્યો તો? એ દીચરા ઘોડે મારી સેવા કર હ્'

નવી મા જુના ડીસામાં હવાઈ પીલર પાસે છાપરુ બાંધીને રહે.મૂળ એ ધાનેરાના વતની. ત્રણ વર્ષની ઉંમરે તેમણે માની છત્રછાયા ગુમાવી. પિતાએ ફરી લગ્ન કર્યા અને નવી મા ઘરમાં આવી. માનો ત્રાસ વધ્યો. કમરતોડ કામ કરે તોય મા જીવને હખ નહોતી લેવા દેતી. 13 વર્ષની ઉંમરે લગ્ન માટે માંગા આવ્યા અને પોતાનાથી 20 વર્ષ મોટા વ્યક્તિ સાથે તેમના લગ્ન થયા.

પતિ દારૃડિયો નીકળ્યો. વળી સાસરીમાંય બીજા કોઈ સગાવહાલાં નહીં. આમ સાવ નોંધારા જેવું જ જીવન રહ્યું.પોતાની કુખે બાળક જન્મે એવી હોંશ હતી પણ કુદરતને એ મંજૂર નહોતું. માનું સુખ નવી માને મળ્યું નહીં.

પતિની ઉંમર થઈ અને આજથી ત્રીસ વર્ષ પહેલાં લાંબી માંદગીમાં એ મૃત્યુને ભેટ્યા.નવી મા મજૂરી કરીને પેટિયું રળતા. પણ ઉંમર વધતા હાથ - પગ કામ કરતા બંધ થયા.ડીસામાં આવેલા મંદિર પાસે જઈને ભિક્ષાવૃતિ કરવાનું એમણે શરૃ કર્યું. ભીખમાં જે મળે તેમાંથી બજારમાંથી તૈયાર ખાવાનું લઈને ખાવાનું, આ નવીમાનો નિત્યક્રમ થઈ ગયો. પણ સમય જતા મંદિરે જવામાં પણ તકલીફ પડવા માંડી. આવામાં બિમારી કે ચોમાસામાં તો ભૂખ્યા પડ્યા રહેવાનું થતું.

આવા નવીમા પર અમારા કાર્યકર મહેશની નજર પડી અને નવીમાને દર મહિને જીવન ટકાવી શકે તે માટે રાશન આપવાની વાત કરી. મહેશ નવીમાને પહેલીવાર રાશન આપવા ગયો ત્યારે એમણે કહ્યું,

'મારી પાહેણ રોધવાના વાહણોય ચો હ?'

એ પછી અમે તપેલી ને થોડા વાસણો આપ્યા. લાકડાં આજુબાજુના લોકો આપી દે આમ રસોઈ કરીને એ બં ટંક ખાય છે.

હું એમને મળી નહોતી. એટલે ડીસા ગઈ ત્યારે ખાસ નવીમાને મળવા ગઈ. અમે પહેલીવાર મળ્યા. એમણે મારા આખા શરીરે વારંવાર હેતનો હાથ ફેરવ્યો. અમે #રાશનકીટ આપી તો એમણે કહ્યું,'મારી કને ગોદડા હતા તે કાલે એક ગોદડું કોક લઈ જ્યું. આ કરિયોણું મેલવા ડબ્બો નહીં તમે ડબ્બો આલો નકર આય કોક લઈ જશે' વૃદ્ધ સાથે એક ભય તેમને લાગી રહ્યો હતો..

અમે ડબ્બા આપ્યા. પણ નવી મા જેવા કેટલાય #માવતરો છે જેમને ને બે ટંકના રોટલાને છેટું છે. વળી એ જે સમાજમાંથી છે તે સમાજના લોકોય માંડ માંડ ગુજારો કરે છે આમ તેમની ચિંતા કરવાનું તેમનો સમાજ કરતો નથી. આવા માવતરોને સુખદ જીવાડવાનું અને જ્યારે આ દુનિયામાંથી જાય ત્યારે માનભેર વિદાય આપવાનું અમે આપ સૌ પ્રિયજનોની મદદથી શરૃ કર્યું છે.

આવા માવતરોને મદદ કરવા માટે તમને આવકારુ પણ છું. હોટલમાં જમવા જઈએ ત્યારે થતા 1000 - 1500ના બીલમાં એક વડીલને આખા મહિનાનું રાશન મળી જાય છે. જરા વિચારવા જેવું છે.

આ કાર્યમાં મદદ કરનાર સૌ પ્રિયજનોનો આભાર...તેમના થકી જ આ સુંદર કાર્ય થઈ રહ્યું છે.

#MittalPatel #VSSM